Maandans

Maandans

It's a marvelous night for a moondance!

Meningen over actuele gebeurtenissen. Of oude teksten "revisited". Startend vanuit een persoonlijke nood om gehoord/gelezen te worden. Een beetje pretentieus, misschien, in de hoop zo een discussie aan te zwengelen. Of toch op zijn minst tot nadenken te stemmen. Leuk tijdverdrijf mag ook, natuurlijk. O ja, de naam "Maandans" is de letterlijke vertaling van "Moondance", een management-boekingkantoor voor jonge Belgische rockbands dat ik eind jaren tachtig had, maar vooral: een heerlijk swingend nummer van een toen nog piepjonge Van Morrison, één van mijn favoriete artiesten. Kom ook eens langs op Twitter: @FrankVanLaeken of op mijn website: www.frankvanlaeken.eu

Django Unchained (Quentin Tarantino)

FilmGeplaatst door Frank Van Laeken ma, februari 04, 2013 11:41:30

Django Unchained, de nieuwste filmworp van Quentin Tarantino, is losjes gebaseerd op de spaghettiwestern Django van Sergio Corbucci (uit 1966), die op zijn beurt de wasabimosterd haalde bij Akira Kurosawa's Yojimbo (uit 1961). Zijn de hoofdpersonages bij Kurosawa en Corbucci respectievelijk een Japanner en een Mexicaan, dan is dat in Django Unchained een zwarte slaaf en verplaatst Tarantino de actie naar de Verenigde Staten van net voor de Burgeroorlog. 1858 om precies te zijn.

De verhaallijn is flinterdun, zoals gebruikelijk bij Tarantino, een man die zich ondanks talloze commerciële successen nog altijd cultregisseur mag noemen. Een Duitse tandarts/premiejager, Dr. King Schultz (gespeeld door Christoph Waltz), plukt met het nodige tongue-in-cheek gebrachte geweld de slaaf Django (Jamie Foxx) weg uit een rij lotgenoten. Hij noemt hem Django Freeman en maakt een afspraak met hem: als Django hem helpt om een aantal boeven op te sporen en te doden, dan zal de goede dokter hem helpen om zijn vrouw terug te vinden en te ontvoeren. En dan is Django ook meteen een vrij man.

Overtreffende trap van overdrijving

Dat de verhaallijn flinterdun is, is overigens geen verwijt. Tarantino, die het scenario zelf heeft geschreven, "misbruikt" het magere gegeven om er weer een magistrale film van te maken, zoals hij dat alleen kan. Niemand durft zo ver over the top te gaan als Quentin Tarantino, dat maakt hem zo uniek. Van ongeloofwaardigheid maakt hij zijn handelsmerk. Als je naar een film van Tarantino gaat, dan weet je dat je voor een paar uur je realiteitszin mag opbergen. Zit neer, dompel je onder in een macabere wereld en geniet.

Het expliciete en schokkende geweld uit de originele Django wordt bij Tarantino een heuse komische opera. Het bloed spat weer lekker omhoog tot tegen het plafond, in gevechtsscènes die grotesk en exuberant zijn. Maar net zo goed neemt hij je bij je nekvel met lange en uitermate spitsvondige dialogen. De eloquentie en elegantie van gangsters is nergens zo groot als in films als Reservoir Dogs, Pulp Fiction, Jackie Brown, Kill Bill vol. 1 en 2 of Inglourious Basterds.

Tegelijkertijd is hun drang naar ultraviolence (*) veel en véél groter dan bij criminelen die we kennen uit andere boeken, tv-series en films. Overdrijving is de belangrijkste stijlfiguur bij hem. Als je dat tot in de overtreffende trap doortrekt, maal je niet meer om futiele dingen als geloofwaardigheid.

(*) Om maar even Alex te citeren, het hoofdpersonage uit A Clockwork Orange, de Kubrickfilm die van Tarantino had kunnen zijn.

Briljante acteurs

De Oostenrijkse acteur Christoph Waltz, ook al schitterend als SS-Standartenführer (zeg maar: jodenjager) Hans Landa in Inglourious Basterds, steelt opnieuw de show. Opnieuw zet hij een pervers personage neer als een man met cultuur, die tussen het doden voor de kost door intelligente conversaties voert en zich ook nog eens uit als een overtuigde anti-racist.

Ook Jamie Foxx is schitterend. Zijn Django is eerst schuchter, maar ontpopt zich gaandeweg als een welbespraakte, zelfbewuste en zelfs arrogante afro-Amerikaan avant-la-lettre. Dit is een man met een missie: zijn vrouw bevrijden van de slavernij en de seksuele mishandeling. Niets zal hem daarbij stuiten.

Leonardo DiCaprio is eveneens uitmuntend, in zijn rol als plantage-eigenaar Candie (zijn eigendom heet Candyland...). Een slechterik om van te houden. Een slavendrijver om te knuffelen. Een racist om te koesteren. Hij weet perfect het middelpunt te vinden tussen onderkoeld en passioneel. En natuurlijk is dit overacting - net zoals Waltz en Foxx en vele anderen doen - maar dan wel één van het soort waar je wel moet van houden.

En dan is er nog Samuel L. Jackson, als de stokoude zwarte bediende Stephen, die zich uit opportunisme en lijfbehoud zodanig heeft vereenzelvigd met zijn blanke meester, dat hij zelf zwarten is beginnen opjutten. Stephen is het schoolvoorbeeld van iemand met een goede inborst die zich heeft laten ver- en misleiden door het Kwade.

Kleinere rollen zijn er voor grote namen van weleer als Don Johnson, Bruce Dern en Franco Nero (de originele hoofdrolspeler van de Italiaanse Django). Ook de regisseur zelf speelt een cameorolletje.

Anachronistische muziek

Ten tijde van zijn allereerste langspeelfilm, Reservoir Dogs uit 1992, wilde Quentin Tarantino een soundtrack creëren met bekende nummers. Dat was toen echter onhaalbaar, wegens de dure rechten. Hij was verplicht om goedkopere, minder gekende songs te gebruiken, waardoor vergeten artiesten als George Baker Selection (Little Green Bag), Blue Swede (Hooked on a Feeling) en Joe Tex (I Gotcha) plots de royalties zagen binnenstromen.

Sindsdien gebruikt de cineast altijd minder bekende muziek - al was het maar om de muziekindustrie een neus te zetten -, muziek die hij als kleine jongen leerde ontdekken via de radio of de soundtracks van B-films. Niet zelden blaxploitation movies (films met een, doorgaans geweldddadige, zwarte in de hoofdrol).

In Django Unchained wijkt hij niet af van die gewoonte, ook al speelt de film zich dus halfweg de negentiende eeuw af en is het gebruik van songs van Rocky Roberts, Jim Croce, Johnny Cash en John Legend ronduit anachronistisch. En hij komt er wéér mee weg, omdat je nu eenmaal niet verwacht dat alles zal kloppen. Historische juistheid is het punt niet, integendeel, dat zit in de weg van de artistieke vrijheid om de kijker constant op het verkeerde been te zetten.

Straks viert Tarantino zijn vijftigste verjaardag. Laten we hopen dat het kind in hem nooit verdwijnt en dat hij, Bob Dylan-gewijs, forever young mag blijven en pure cinema maken. Een kleine drie uur Quentin Tarantino is weer goed om een paar dagen goedgeluimd van rond te lopen.

'Who's that nigga'?' zeggen drie zwarte slaven in een kooi op het eind van de film. Django! Maar eigenlijk ook: Quentin! Gaat dat zien, gaat dat zien!!!

  • Reacties(0)

Fill in only if you are not real





De volgende XHTML tags zijn toegestaan: <b>, <br/>, <em>, <i>, <strong>, <u>. CSS styles en Javascript zijn niet toegestaan.