Maandans

Maandans

It's a marvelous night for a moondance!

Meningen over actuele gebeurtenissen. Of oude teksten "revisited". Startend vanuit een persoonlijke nood om gehoord/gelezen te worden. Een beetje pretentieus, misschien, in de hoop zo een discussie aan te zwengelen. Of toch op zijn minst tot nadenken te stemmen. Leuk tijdverdrijf mag ook, natuurlijk. O ja, de naam "Maandans" is de letterlijke vertaling van "Moondance", een management-boekingkantoor voor jonge Belgische rockbands dat ik eind jaren tachtig had, maar vooral: een heerlijk swingend nummer van een toen nog piepjonge Van Morrison, één van mijn favoriete artiesten. Kom ook eens langs op Twitter: @FrankVanLaeken of op mijn website: www.frankvanlaeken.eu

Scheidsrechters durven niet meer beslissen

SportGeplaatst door Frank Van Laeken do, april 25, 2013 12:47:01

Vraag: wat is er erger dan een scheidsrechter die een verkeerde beslissing neemt?

Antwoord: een scheidsrechter die géén beslissing neemt.

***

'Verneuken' is een uit Nederland overgewaaid werkwoord dat sinds afgelopen zondag onze woordenschat heeft verrijkt. De term werd gebezigd door Anderlechttrainer John van den Brom, die zich na de verloren uitwedstrijd bij Zulte Waregem, rechtstreekse concurrent in de titelstrijd, een uitermate slechte verliezer toonde en vond dat zijn kick-and-rush-spelend ex-champagnevoetbal-elftal gefnuikt werd door de spelleiding van Alexandre Boucaut, de scheidsrechter met dienst in het Regenboogstadion.

Anderlecht dat klaagt over slechte scheidsrechters, dat is het equivalent van Bart De Wever die zou klagen over te weinig media-aandacht, Roger Vangheluwe die vindt dat zijn neefje in de fout is gegaan bij dat relatietje en Pol Van den Driessche die van oordeel is dat vrouwen in sexy kleding het zelf zoeken en niet moeten morren wanneer mannen een beetje handtastelijk worden. Het is, met andere woorden, een compleet zinledige klacht.

Andere clubs klagen al vele jaren over het bevoordelen van de meest succesrijke club uit de Belgische voetbalgeschiedenis en daar zijn vaak wél gegronde redenen voor. Ik herinner me nog dat Rik Coppens in de jaren zeventig, als trainer van Beerschot, uit razernij omwille van een resem aberrante scheidsrechterlijke beslissingen een bal achterwaarts over de hoofdtribune van het, toen nog, Emile Verséstadion keilde. (Terloops: u moet dat eens proberen, het was een zelden gezien staaltje van technisch kunnen!) Ik was op 5 augustus 2008 zelf in het Constant Vanden Stockstadion aanwezig, toen met het blote oog zichtbaar was dat Boussoufa ruim een meter buiten het strafschopgebied werd neergehaald en Anderlecht toch een penalty kreeg, die netjes werd binnen getrapt door Ahmed Hassan: 1-0, meteen ook de eindstand. (Er is inderdaad een tijd geweest, nog niet zo lang geleden, dat een strafschop krijgen nog een voordeel opleverde voor Anderlecht...)

Er zijn honderden voorbeelden van dubieuze beslissingen die in de loop van de jongste vijftig jaar 'toevallig' in het voordeel van les-mauves-et-blancs uit het Astridpark uitdraaiden. In Europa was dat vaak net andersom, vandaar dat de Anderlechtfans geregeld uitpakten met kreten als 'Vendu!' en 'UEFA Maffia!'.

Van den Brom heeft dus een kans laten liggen om te zwijgen of om zijn opponent Francky Dury oprecht te feliciteren met de overwinning en de leidersplaats. Nu heeft de Nederlander, die tijdens de eerste helft van dit seizoen zo geroemd werd omwille van het positieve voetbal dat hij zijn elftal liet brengen, zijn rustige uitstraling en zijn vlotte omgang met de media, zich opgeworpen als een nerveuze, slechte verliezer. Dat belooft voor de komende weken. Dat hij ervan af komt met een minimale boete van 300 euro is een slecht signaal van de voetbalbond, dat zijn scheidsrechter in bescherming had moet nemen. Het tegendeel gebeurt echter: Boucaut mag nu voorlopig geen wedstrijden van Anderlecht fluiten, waarmee de bond Anderlecht de facto gelijk geeft.

***

Terug naar mijn openingsstelling. Gaat het goed met de wedstrijdleiding in het voetbal? Ik vind van niet. Niet omdat één of andere club systematisch wordt bevoor- of benadeeld, maar omdat internationale voetbalbonden niet de juiste beslissingen nemen. In het oude systeem met één scheidsrechter en twee grensrechters werden er fouten gemaakt. Mensen zijn feilbaar en maken fouten, zo gaat dat nu eenmaal.

Daarna werd er een vierde man toegevoegd, die beide trainers in het oog moest houden en de administratieve plichtplegingen langs de lijn uitvoerde, en werd de functietitel van "grensrechter" vervangen door het in deze tijden van extreem marketing-denken voornamer klinkende "assistent-scheidsrechter". Mààr: er werden nog altijd fouten gemaakt.

Na enkele schandelijke en letterlijk "dure" vergissingen, onder meer op het WK voetbal in Zuid-Afrika, begingen de internationale voetbalbonden, FIFA en UEFA, alweer een catastrofale vergissing. In plaats van voluit in te zetten op 'goal line technology', om aan te geven of een bal al dan niet de doellijn heeft overschreden, werd er geïnvesteerd in nog meer assistent-scheidsrechters, waardoor er nu langs de achterlijn nog iemand de boel in het oog moet houden. Waarom die aan dezelfde kant van het doel moet staan van de assistent langs de zijlijn, is mij een raadsel, omdat de dode hoek zich aan de andere zijde van het doelvlak bevindt, maar dit nog enigszins terzijde. Het probleem is: er worden nog altijd fouten gemaakt en wellicht niet minder dan in de dagen dat we nog van een scheidsrechterlijk trio konden spreken. En niet alleen in België, want onze scheidsrechters hebben heus niet het monopolie op dwalingen en flaters.

De Hongaar Viktor Kassai en zijn assistenten demonstreerden dat afgelopen dinsdag uitvoerig in de Champions League-wedstrijd tussen Bayern München en FC Barcelona. De 37-jarige Kassai, twee jaar geleden nog fluitenier van de Champions League-finale, zag twee duidelijke strafschopgevallen in het nadeel van Barcelona over het hoofd (er was ook nog één minder duidelijk handspel van een Barça-speler in het eigen doelgebied), keurde een buitenspeldoelpunt van Gomez goed voor Bayern en zag ook een duidelijke overtreding van Müller door de vingers toen Robben voor de thuisploeg op weg was naar de 3-0. Team Kassai floot dus niet in het voordeel van de ene en het nadeel van de andere ploeg, het was gewoon een verschrikkelijke slechte arbitrage. Punt aan de lijn.

Een collectieve off-day? Dat geloof ik niet. Het probleem zit 'm erin dat het steeds maar toevoegen van assistent-scheidsrechters alleen maar zorgt voor meer twijfel, minder alertheid en meer angst om te beslissen. Scheids- en lijnrechters schuiven de verantwoordelijkheid systematisch van zich af. Waar een referee in het verleden zelf een knoop moest doorhakken - strafschop of niet? - aarzelt hij nu en wacht op een signaal van zijn assistenten. Die aarzelen op hun beurt (stel je maar voor dat de ene wél een strafschop aangeeft en de andere niet, hoe belachelijk zou dat wel niet zijn!) en uiteindelijk gebeurt er... niets. En natuurlijk zien zes paar ogen meer dan drie paar, maar ze doen er minder mee!

Dit is een puur menselijke reactie. Als je in de bedrijfswereld één iemand verantwoordelijk maakt voor een bepaald domein, dan voelt die persoon zich hoofdelijk aansprakelijk en zal hij zich daar ook naar gedragen. Als hij bekwaam is, zal hij meer juiste dan foute beslissingen nemen, maar hij zal wel altijd beslissen. Omdat hij weet dat hij daarop zal worden afgerekend. Als je vaag blijft over de eindverantwoordelijkheid of je laat die aan een collectief over, dan hebben mensen de neiging zich te verschuilen achter de groep en nemen ze vaak géén beslissingen meer. Dat is des mensen, je moet geen filosoof of psycholoog zijn om dat te kunnen verklaren. In de voetbalwereld wordt dit uitstelgedrag zwaar uitvergroot, omdat er drie tot twintig camera's zijn om alles te registreren, zodat de hele wereld ziet waar de refs in de fout zijn gegaan.

***

Het systeem met assistent-scheidsrechters achter de doellijn is gedoemd om te falen. Hun rol is onduidelijk, hun bevoegdheid vaag, hun angst om verantwoordelijkheid op te nemen groot. FIFA en UEFA moeten investeren in doellijntechnologie op de grote toernooien (Wereldbeker, Europees Kampioenschap, Champions League, Europa League) en ze zouden voor alle andere beslissingen dan 'Bal over de lijn of niet?' ruimte moeten laten om beslissingen aan te vechten. Je zou bijvoorbeeld de trainers de mogelijkheid kunnen geven om maximaal drie keer per wedstrijd protest aan te tekenen en een fase onmiddellijk op een monitor te herbekijken. Het spel ligt dan wel een minuutje stil, maar je krijgt - in geval van een foute beslissing van de scheidsrechter - wel een eerlijker wedstrijdverloop, omdat fouten kunnen worden rechtgezet en resultaten nu eenmaal ook ernstige financieel-economische repercussies hebben in de big business die het internationale voetbal is geworden. Door het aantal protestacties te beperken, vermijd je ook dat het spel voortdurend stil ligt. En de eindbeslissing ligt nog altijd bij de scheidsrechters.

Maak je daarmee alle fouten goed die dinsdag in München werden gemaakt? Neen, want zelfs bij het bekijken van een herhaling kan een scheidsrechter oordelen dat de handsballen geen strafschop waard waren en dat de charge van de Bayern-speler bij de derde goal geen overtreding was. Maar het buitenspelgeval zou wel teruggefloten zijn geweest.

In landen waar geen geld is om te investeren in doellijntechnologie, stel ik voor dat men terug overschakelt naar het 'oude' systeem met één scheidsrechter en twee lijnrechters, aangevuld met iemand die voor de administratie zorgt tussen de dug-outs. Ieder neemt zijn verantwoordelijkheid, er zullen nog altijd fouten worden gemaakt, maar - om terug te komen op mijn basisstelling - er zal tenminste beslist worden. Want een scheidsrechter die niet durft beslissen, dat is pas fout!

  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post156