Maandans

Maandans

It's a marvelous night for a moondance!

Meningen over actuele gebeurtenissen. Of oude teksten "revisited". Startend vanuit een persoonlijke nood om gehoord/gelezen te worden. Een beetje pretentieus, misschien, in de hoop zo een discussie aan te zwengelen. Of toch op zijn minst tot nadenken te stemmen. Leuk tijdverdrijf mag ook, natuurlijk. O ja, de naam "Maandans" is de letterlijke vertaling van "Moondance", een management-boekingkantoor voor jonge Belgische rockbands dat ik eind jaren tachtig had, maar vooral: een heerlijk swingend nummer van een toen nog piepjonge Van Morrison, één van mijn favoriete artiesten. Kom ook eens langs op Twitter: @FrankVanLaeken of op mijn website: www.frankvanlaeken.eu

Break

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken za, juni 10, 2017 12:28:30

Als de realiteit de fictie overtreft wat het ongeloofwaardigheidsgehalte betreft, is het tijd voor bezinning. Als verontwaardiging, toch vaak de zaterdagse drijfveer als ik een stuk schrijf, omslaat in woede, is het tijd om afstand te nemen. Een burgemeester die geld voor de daklozenwerking afroomt naar zijn eigen rekening, het is te gek voor woorden. Een president die zich rechtstreeks en op het publieke forum inmengt in een gerechtelijk onderzoek, het is ongezien in een democratische omgeving. Twee voetbalclubs die hengelen naar de diensten van een spits en die daarvoor meer dan honderd miljoen euro veil hebben, het is immoreel. Zeker als de ene club de speler een paar jaar geleden verkocht, vanwege in hun ogen niet goed genoeg, en de manager die de speler toen negatief beoordeelde, nu aan de slag is bij die andere club. Normvervaging is de norm geworden. De wereld draait zodanig door dat het wel één vloeiende beweging lijkt: je ziet de draaibeweging niet eens meer.

Wat ik wilde zeggen: als de realiteit te gek voor woorden wordt, waarom er dan nog woorden aan vuil maken? En, in alle eerlijkheid, als je een beetje moe wordt van je eigen meningenwaterval, is het goed om even achteruit te stappen en naar die waterval te kijken: misschien vind ik 'm wel indrukwekkend, mogelijk raak ik er rap op uitgekeken. Ik heb sowieso al weinig met watervallen. Overroepen natuurverschijnsel. Maakt veel te veel lawaai ook nog.

Ik bedoel maar: dit fabriekje is gesloten, vanwege dicht. Toe. Tijdelijk, vermoed ik, maar definitief kan ook. Hangt van mijn schrijfzin af en hoe de wereld eraan toe is. De kans bestaat dat ik binnenkort, geconfronteerd met uw opmerking dat ik er niet was wanneer mijn-uw-de wereld in brand stond, Rossgewijs zal reageren: 'But, we were on a break!' Misschien ook niet. We zien wel. U ziet wel. Tot morgen. Of volgende week. Volgende maand. Ooit. Nooit.



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post775

Marc

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken za, februari 04, 2017 12:47:24

Directeur Woord en Directeur Muziek noemden we onszelf. Ik was verantwoordelijk voor alle woordprogramma's, hij voor alles wat muziek was. Het idee van de ronkende titels kwam van mij, beïnvloed als ik begin jaren tachtig was door het instituut dat ik in mijn wildste dromen als mijn toekomstige werkomgeving zag, de Belgische Radio en Televisie aan de lichtelijk majestueuze Reyerslaan in het verre Brussel. Hij was niet zo van de titulatuur. Hield niet van uiterlijk vertoon. En zonder visitekaartjes — daar hadden we bij een linkse vrije radio geen centen voor — klonk het ook een beetje hol. FM2000 was de zender en we vonden ons de beste van Antwerpen en directe omgeving, en dat alleen maar omdat we niet tot in Alaska, Kaapstad en Sydney te horen waren.

The Magic Mushroom, zo heette het programma dat hij van bij Radio Delta had meegebracht, samen met zijn muzikale lotgenoot Louis. Hij draaide wat we toen 'de betere muziek' noemden. Daar zat Van Morrison tussen. En Neil Young. Of Eric Clapton. Maar ook minder bekend werk. En na een tijdje verdwenen Van, Neil en Eric uit de playlist en kwamen er obscure parels in de plaats. Obscuur, als in: onbekend. Parels, als in: geweldige ontdekkingen. De vroege R.E.M., bijvoorbeeld. Of The Triffids, een niet onaardig bandje uit Perth, zo leerden we dankzij zijn omstandige uitleg bij de uitgekozen nummers, met die zachte stem van hem, die zo in contrast stond met dat imposante, boeddha-achtige lijf. Deze autoloze jongen liftte weleens mee naar concerten. Zo ontdekte ik in 't Stuc in Leuven The Triffids voor Marc Mijlemans en de rest van Vlaanderen dat deden. Werd ik bijna letterlijk weggeblazen door The Butthole Surfers, al had dat meer met de combinatie van een overijverige rookmachine en een vuurspuwende zanger te maken dan met de muziek.

En zo ging ik, met dank aan hem, houden van onafhankelijke bands, die haaks op de totalitaire muziekindustrie van die dagen hun ding deden. I didn't want my MTV, ik wou dat video de radiosterren niet vermoord had. Maar naarmate ik, met vertraging, ontdekte wat hij al een tijdje kende, was hij alweer drie stappen verder, op zoek naar nieuwe, steeds obscuurdere artiesten. Psychedelica was zijn ding. We lachten er soms mee: 'Oei, The Triffids hebben meer dan vijf platen verkocht, hij zal ze niet meer goed vinden!' Ja, hij was daar compromisloos in en ook wel een beetje drammerig, soms. Maar na het verdwijnen van FM2000 en de overstap die hij samen met Louis maakte naar de nog linksere Radio Centraal kon de Antwerpse luisteraar die zonder oorkleppen door het leven ging, nieuwe muziek leren kennen. Dat deed hij tot een dag of tien geleden.

Zijn muziekkeuze was te nemen of te laten, zoals hij dat ook zelf was. In de zomer in T-shirt, in de winter in een dun shirt met lange mouwen, daaronder een flodderige jeans en halfversleten schoenen. Halflang haar. Op het eerste gezicht: een hippie. Op het tweede gezicht ook, trouwens, maar daarachter ging een allesbehalve naïeve man schuil. Geen simplistische wereldverbeteraar. Bereisde het Verre Oosten, bracht van ginder koffers vol plaatselijke muziek mee.

Ik heb hem ooit helpen verhuizen omdat de vloer van zijn appartement dreigde te bezwijken onder de vijfduizend elpees die netjes geklasseerd in platenkasten wachtten op grijpgrage handen. Hij wist precies waar wat stond. Na de verhuis liep ik dagenlang kromgebogen. Hij juichte, toen zijn werkgever hem vertelde dat hij mocht opkrassen. Kon ie de hele dag met muziek bezig zijn, in plaats van als loonslaaf op te moeten draven op een weinig inspirerende werkplek.

***

Marc is niet meer. Vermoedelijk heeft zijn hart het begeven, vijfenzestig jaar jong, na een niet altijd even gezond leven. Ik hoop dat hij net voordien nog iets nieuws ontdekt heeft. Oezbeekse punk, Mongoolse heavy metal, Peruaanse psychedelica. Zoiets. Omdat muziek zijn lange en helaas toch ook veel te korte leven was.

***

Hoe gaat dat met vriendschappen die niet echt close zijn, maar waaruit wederzijdse waardering blijkt? Je ziet en hoort elkaar steeds minder, verliest elkaar uit het oog. De laatste keer dat ik hem zag was op een begrafenis van een gemeenschappelijke vriend van 61. De keer daarvoor was ook op een herdenking voor een net overleden maat. Het lot van ouder wordende mensen: er moet iets te vaak afscheid worden genomen.

***
Donderdag zal Louis The magic mushroom volledig in het teken stellen van Marc. "U luistert dus op eigen risico," voegde hij eraan toe in de mail waarin hij het droevige nieuws aankondigde. Als u in Antwerpen woont, kunt u dat ook doen. Van half tien tot half twaalf 's avonds, Radio Centraal, 106.7. 'Encyclopedia psychedelica', lees ik op de website van de zender. Een nieuwe wereld zal voor u open gaan.

Dank, Marc, dat je me nieuwe muzikale werelden hebt doen ontdekken. O ja, die visitekaartjes met 'Directeur Muziek' erop liggen klaar, mocht je zin hebben om ze te gebruiken. Als iemand die titel verdiende, was jij het wel.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post756

80

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken zo, mei 22, 2016 19:45:55

Far away where the soft wind blows / Far away from it all / There is a place you go / Where teardrops falls. ('Where Teardrops Falls', 'Oh Mercy')

Tot vorig jaar had ik in de aanloop naar 23 mei altijd wel een stressmomentje. Cadeau-angst. Wat kan ik voor hem kopen? Wat heeft hij nog niet, wat zou hij willen, wat zou ik zelf willen dat hij zou willen? Elk jaar opnieuw, vanaf het ogenblik dat ik voldoende zakgeld had om geschenken te kopen voor familie en vrienden, ergens in de zorgeloze jaren zeventig van de vorige eeuw.

***

Soms liet de inspiratie te wensen over, zoals toen ik hem het boekje Monster zonder waarde, over seriemoordenaar Freddy Horion, overhandigde, er niet bij stilstaand dat een tekst over een stuk crapuul verkeerd begrepen zou kunnen worden door de ontvanger. De titel klonk ook nogal dubbelzinnig. Nee, het was écht niet zo bedoeld!

Eén keer was ik het zo beu, dat ik dacht: ik doe gewoon waar ik zin in heb en koop iets dat ik zelf leuk vind. Het werd het meest gewaardeerde cadeau ooit: de LP Rum, Sodomy and the Lash van The Pogues. Wie zèn da? Amai, da's goe hé. Mijn moeder de kast op, vanaf het moment dat de stem van Shane MacGowan door de huiskamer wallebakte. Dronken Londense Ieren zorgden voor een warm vader-zoonmomentje. Ik heb hem nooit durven uitleggen dat de oorspronkelijke naam van de groep 'Pogue Mahone' was, een verbastering van de Ierse verwensing 'Póg mo thóin', wat zoveel betekent als 'Lik m'n reet!'. Die Monster zonder waarde lag nog iets te vers in het geheugen.

***

Voor het eerst in veertig jaar hoef ik me geen zorgen te maken over een geschikt cadeau. Dat bezorgt me een nog ongemakkelijker gevoel dan al die stressy aankoopstonden bij elkaar opgeteld. Het idee dat je maar wát graag zou tobben over een boek, een cd, een dvd of een fles van een goed jaar. Het ellendige gevoel dat 23 mei een leeg vakje in het Grote Boek der Verjaardagen is geworden. Weten dat een hoogstaand hoofdstuk afgesloten werd met een ongenadig hard punt.

Buckets of rain / Buckets of tears / Got all them buckets comin' out of my ears. ('Buckets of Rain', 'Blood on the Tracks')

***

Hij zou vandaag tachtig zijn geworden, mijn vader. Morgen is hij precies vier maanden niet meer onder ons en ben ik acht jaar getrouwd. Data. Stipjes op de kalender, die toevallig dicht bij elkaar staan dezer dagen. Morgen wordt Bob Dylan 75. Mijn vader had niets met Dylan, ik des te meer. De man die de Nobelprijs voor Literatuur jaren geleden al had moeten krijgen. Dylan, bedoel ik, niet mijn vader. Ter zijner eer leg ik morgen nog zo'n meesterwerkje op of blader ik rusteloos door Lyrics 1962-2001, op zoek naar onverbeterlijke poëtische lijnen. Voor hem. Voor mijn vader, bedoel ik, niet voor Dylan.

"There must be some way out of here", said the joker to the thief / "There's too much confusion, I can't get no relief" (...) "No reason to get excited", the thief kindly spoke / "There are many here among us who feel that life is a joke". ('All Along the Watchtower', 'John Wesley Harding')



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post721

Mijn vader (Requiem voor een doodgewoon bijzondere man)

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken di, januari 26, 2016 12:41:43

Mijn vader was niet de eerste de beste.

Hij was in vele dingen wel de eerste en de laatste.

Hij was de eerste om 's ochtends op het werk te verschijnen en de laatste om 's avonds uit te prikken. Hij deed als eerste de deur open en het licht aan en als laatste het licht uit en de deur dicht. Hij bood als eerste zijn hulp aan en was de laatste om zelf hulp te vragen. Hij was de eerste om te trakteren en de laatste om nog één allerlaatste rondje te bestellen. Hij lachte als eerste om een flauwe mop en was de laatste om zijn eigen grappen op te dringen. Hij was de eerste om de dingen des levens te relativeren, de laatste om zich in zelfbeklag te wentelen.

Hij was de laatste om te zeuren en de eerste om problemen van anderen te aanhoren. Als laatste wilde hij in het centrum van de belangstelling staan, als eerste gunde hij anderen het licht van de zon. Hij was de laatste om te zeuren als iemand zijn verantwoordelijkheid niet opnam, bleef de eerste om het zelf wél te doen. Met 'laatste woorden' en zo was hij niet bezig, hij opende wel als eerste een gesprek. Hij applaudisseerde voor de laatste én voor de eerste.

Mijn vader was de beste, de eerste.

(Jos Van Laeken, 23 mei 1936-24 januari 2016)



  • Reacties(6)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post699

Nieuwjaarsbrief

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken vr, januari 01, 2016 11:34:28

Lieve Lezer,

Ik ga u niets wensen voor het nieuwe jaar, behalve één ding: dat uw eigen wensen werkelijkheid mogen worden. (Tenzij u een zelfmoordterrorist bent, natuurlijk. In dat geval wens ik u motorpech in de woestijn, een bomgordel die voortijdig ontploft en ejaculatio praecox bij ieder van de tweeënzeventig maagden.)

Wees menselijk, levenslustig, open-minded, gezond, gelukkig. Wees de schoonste versie van uzelf. Wees alert maar niet bang. Wees beschermend voor uw geliefden maar niet possessief. Wees niet braaf maar 'be brave'. Wees weer twintig als u al vijftig bent. Wees een beetje meer vijftig wanneer u nog maar twintig bent. Wees uw allerbeste zelf. Wees onmisbaar en maak minder misbaar. Wees aandachtige kijker maar ook hoofdrolspeler in het schouwtoneel genaamd Leven. Droom. Schud nachtmerries af. Geniet ook van die ene extra dag, een vierjaarlijks fenomeen dat mensen op leeftijd kunnen appreciëren, ik kan het u verzekeren. Vergeet vooral niet te leven.

Maak er een heel fijn jaar van (en kom af en toe eens langs op deze plek)!

Uw F







  • Reacties(2)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post691

Het ongewenste pakje. Een modern kerstverhaal

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken za, december 26, 2015 12:55:41

Een intens en aanhoudend geween had het koppel, dat sowieso al zeer licht sliep, gewekt. Het was meer krijsen dan huilen wat ze hoorden. Bartholomeus, een soort timmerman, die al jaren aan de weg timmerde, en Elisabeth, een soort maagd, die net als Doris Day op latere leeftijd haar maagdelijkheid had herwonnen, snelden de trappen af, op zoek naar de plek waar het door merg en been snijdende geluid vandaan kwam. Bij de voordeur hielden ze halt. Voorzichtig trok Elisabeth de deur open, waarop Bartholomeus letterlijk zijn hoofd buiten stak. Ze keken naar beneden en zagen het rieten mandje staan, met daarin de producent van het lawaai: een pasgeboren baby.

“Godver,” fluisterde Bartholomeus verschrikt, alsof hij niet besefte dat zachtjes praten om de buren niet wakker te maken geen zin meer had, met die minuscule herriemaker aan hun beider voeten en vlak voor de deur.

“Jezus,” riep Elisabeth, “straks gaan de buren nog denken dat die van ons is. Een onbevlekte ontvangenis of zo. Stel je voor, die moeten denken dat het hier een stal is!”

“Maar...,” klonk Bartholomeus ontsteld toen hij het decibelfabriekje nader onderzocht, “maar... het heeft een donkere huidskleur. Hoe is die hier beland?”

Elisabeth knikte in de richting van de aanpalende woning. “Zou Angèle...?”

“Best mogelijk,” vulde Bartholomeus aan. “Met haar eeuwige optimisme. ‘Het zal wel lukken’, ja ja, die gelooft nog in sprookjes. En nu wil ze er misschien vanaf, nu ze al tien van die bleitmachines in huis heeft.”

“Wat nu, Bartholomeus? Wat doen we met die kleine?”

“Goh, we gaan die zeker niet in huis halen,” reageerde hij kribbig. “Wie zet er nu zo’n baby duizenden kilometers ver van huis voor onze deur? Gelukzoekers! Maar niet met ons hé. Ze moeten er maar mee bij hun eigen buren aankloppen.”

Aan de overzijde van de straat keek een man schichtig door de gordijnen. Bartholomeus had het gemerkt en wilde wuiven, maar kon zich nog net op tijd inhouden. Hij zou later wel een thee gaan dringen bij Dave. Zijn vriend Dave, een man van aanzien. Nu niet, nu moesten ze dringend afgeraken van die baby, die nog altijd hevig snikte.

“Ik weet het!” riep Bartholomeus iets luider en triomfantelijker dan in deze situatie gepast was. “We roepen de buurt samen en stellen voor om de straat af te sluiten, zodat die armoedzaaiers hier niet om de haverklap om hulp komen vragen. Het is tenslotte onze schuld niet dat het sukkels zijn.”

“Goed idee, man,” prees Elisabeth het alerte denkvermogen van haar echtgenoot. “En weet je wat? Als we weten waar dingetje hier vandaan komt, sturen we een brief naar zijn of haar burgemeester, dan kan die de ouders verplichten om te verhuizen, want ze hebben dan toch een kamer op overschot. Zo is dat toch?”

“Inderdaad. Profiteurs zijn het!”

“Maar, euh, wat doen we ondertussen met dit pakje?”

“Kom, Elisabeth, doe de deur dicht vóór iemand iets gemerkt heeft!”

***

Het was wachten op wijzen uit het oosten.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post690

Guy

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken za, september 19, 2015 17:58:00

Een avond in juli. Het schermpje van de smartphone licht op. Een bekende naam en toch geheel onverwacht, want ik had hem al een tijdje niet meer gezien of gehoord, had wel van een vriend vernomen dat hij zwaar ziek was geweest. Guy. Ooit waren we heel close, woonden zelfs een tijdje met nog vier andere twintigers en prille dertigers onder hetzelfde lekkende dak. 'The Young Ones', zo noemden vrienden ons en ze gaven ons hooguit drie maanden samen. Het werd bijna drie jaar. Maar zoals dat zo vaak gaat: het contact verwaterde. Elke keer dat we elkaar zagen waren we echter in een vingerknip opnieuw even close, hartelijk, respectvol.

De stem aan de andere kant van de lijn klonk gebroken, versmoord, emotioneel. En toch ook strijdvaardig. "Ja, Frank, waar moet ik beginnen? Vorig jaar had ik de Ten Miles gelopen in een zeer behoorlijke tijd voor een man van zestig. Maar toen kreeg ik overal pijn en een paar weken later stelde men de diagnose: blaaskanker. Chemo. Afzien. Herstellen. Maar nu zijn de kankercellen verdwenen. In augustus heb ik nog een check-up en dan hoop ik dat ik genezen wordt verklaard. Zeg, man, we moeten dringend eens afspreken. Ik trakteer op een etentje." We spraken af dat hij me half september zou terugbellen, ik had veel werk en moest ook nog een boek schrijven. Druk druk druk.

Vorige dinsdag, tien over zes. Ik zit in de wachtzaal bij de huisarts — pijntje links, kuchje rechts — en zie de bekende naam weer oplichten. Ik denk: ik bel straks wel terug, ik moet zo binnen bij de dokter. Terug buiten luister ik naar de boodschap, denkend dat het Guy is en dat hij wil afspreken voor dat etentje. Het is zijn schoonbroer, die mijn naam heeft teruggevonden op Guys telefoonlijst van de jongste maanden. Hij heeft slecht nieuws. Check-up. Uitzaaiingen in het bot. Levensverwachting: drie maanden tot een jaar. In realiteit: niet eens een maand. Dood. 61. Zaterdag afscheidsplechtigheid. U kent dat cliché, dat het niet onmiddellijk tot je doordringt. Bij mij is het net omgekeerd. Neus op de feiten. Shock. Maar ook, heel egoïstisch, het besef van je eigen sterfelijkheid. Als iemand die vijf jaar en één dag ouder is veel te jong sterft, kom je zelf ook in de gevarenzone terecht. Guy, verdomme, en we gingen binnenkort eindelijk weer eens afspreken.

***

Madonna. Daar hadden we 't uitgebreid over in de onzalige jaren tachtig, waarin we allebei op zoek waren naar werk, een lief en een beetje zekerheid, maar liefst niet te veel, want het leven moest spannend blijven in de nog vervallen en wat vieze stad Antwerpen. Hij zei: ik hou wel van die voortdurende switch tussen maagd en hoer. Ik zei: het is allemaal marketing, want dat had ik ergens gelezen en het klonk wel goed. Hij zei: zwart. Ik zei: wit. Maar na een tijdje schakelde hij over op wit en ik op zwart. Zo ging dat: discussies met Guy. Het begon altijd bloedernstig en het eindigde in grenzeloos ouwehoeren. Omstanders begrepen er geen snars van.

We gingen samen naar Koyaanisqatsi, waren danig onder de indruk en gingen vervolgens een hele avond doorbomen over het leven, de zin ervan, de onzin die nodig is om te kunnen overleven, en alles daartussenin. We vonden het beiden een meesterwerk, om verschillende redenen. Ik geef toe: soms nam ik een ander standpunt in dan ik écht meende, puur voor de discussie. Ik ben ervan overtuigd dat hij dat ook deed. En het gerstenat werd in hoog tempo aangevoerd.

Daarom hield ik van hem. Hij kon serieus zijn, bloody serious, zeker als het over politiek en economie ging, maar de nonsens was nooit ver weg. Een neef beschreef hem in een afscheidsrede als een dandy, een koppigaard, een zeer fiere man die zijn haar zwart bleef verven tot op het eind, iemand die zelden een inkijk gaf in wie hij werkelijk was, een speelvogel, charmeur, man van uitgesproken meningen. Ik dacht: hij is het, zo heb ik hem ook gekend. Bereisd. Belezen. Vrijgezel, al wist je dat nooit zeker. Had elke film gezien, elk boek gelezen, elke cd beluisterd, kende zijn lievelingsland Brazilië door en door.

En ja, we moesten dringend eens afspreken.

***

Geen flard van de soundtrack van Koyaanisqatsi op de plechtigheid. Geen Madonna, wat me toch wel wat tegenviel. Wel enkele mij onbekende Braziliaanse songs (voor mijn verjaardag gaf hij me wel eens een cd van een Braziliaanse schone die ik na één beleefde luistersessie ergens diep in mijn collectie opborg), Sodade van Cesaria Evora, Keep me in your heart for a while van Warren Zevon. Zal ik doen, Guy. Het mag zelfs een hele wijl zijn.

U daar, als u dringend nog eens moet afspreken, doe het dan ook. Beschouw die 'dringend' als een gebod. Je weet maar nooit. Voor je 't weet zit je in een kleine aula te luisteren naar goed bedoelde toespraakjes die zelden tot de essentie doordringen en die niet op kunnen tegen een persoonlijke herinnering aan een oude makker die zo mooi naast het leven kon leven en dat zo intens deed dat het een zeer eigenzinnig kunstwerkje werd, dat leven.

Rust zacht, Guy.



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post672

Efficiëntie

Memories & mijmeringenGeplaatst door Frank Van Laeken ma, juni 08, 2015 12:21:20
'Efficiency efficiency they say / Get to know the date and tell the time of day', zong John Cale een jaar of veertig geleden in 'Paris 1919'. Toen was het een speelse vermelding in een cryptisch lied over een onbereikbare, spookachtige verschijning, vandaag is het vooral bloedernstig. Alles draait om efficiëntie. Efficiëntie die het ons allemaal makkelijker moet maken, zo luidt de officiële uitleg. Maar eigenlijk is het de bedoeling dat 'zij' (bedrijfsleiders, aandeelhouders, kringen waar 'wij' zelden toe behoren) meer winst maken en dat 'wij' de valse indruk krijgen dat we er zelf ook beter van worden.
Ik maakte me de bedenking toen ik stond aan te schuiven om tickets te kopen voor een boottocht op het Gardameer. Er zat één mannetje achter het loket en een collega van hem vroeg aan de 'bootvluchtelingen', voornamelijk toeristen die drieënhalf woord Italiaans spraken, waar ze naartoe moesten, waarna hij Loketman briefte wanneer ze aan de beurt waren. Nou, dat ging vlot! Geen misverstanden, niet met handen en voeten moeten uitleggen waar je wilde aanmeren, geen gedoe met een automaat die je muntstukken niet wil aanvaarden. Ik dacht: stel dat hier een automaat staat, dan mist de helft van de rij de boot of vertrekt die met een kwartier vertraging.
's Avonds stond ik aan te schuiven aan een bemande ('bevrouwde', eigenlijk) kassa van een supermarkt. Naast me bevond zich de selfscan-kassa, de 'Laten-we-de-klant-de-illusie-geven-dat-wat-hij-zelf-doet-beter-doet-en-intussen-vier-personeelsleden-op-straat-zetten-om-de-aandeelhouders-te-behagen'-ingreep van de supermarktbonzen van deze wereld, en dat ging allesbehalve verbazend goed vooruit. Om niet te zeggen: ik stak twee selfscan-adepten voorbij en moest me inhouden om geen zegegebaar te maken.
Ook thuis valt me dat voortdurend op. Als ik aan mijn treinhalte, in het lieftallig ingedommelde Tollembeek, een ticket wil kopen, móet dat - op straffe van een fikse boete en hoongelach - aan een automaat gebeuren. Eén keer op vier is die defect, de andere keren duurt het meer dan een minuut voor ik bediend ben (en dan mag ik niet abusievelijk op een verkeerde toets drukken). Ik kan misschien ouderwets klinken, maar ik heb nog liever een warhoofd met een ochtendhumeur voor me zitten, dan een humeurige machine die mijn geld terugspuwt. Ik ben zelfs bereid iets meer te betalen voor service die niet ontmenselijkt werd, al vraag ik me tegelijk ook af waarom ik dat zou doen: die service zit namelijk al in de prijs, alleen willen de dames en heren daar nog enkele centjes extra aan overhouden, kwestie van de eurotekens in hun ogen te voederen.
Ach, de ene efficiëntie is de andere niet. 'Zij' content, 'wij' steeds minder. Dat is effectief zo.



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post650
Volgende »