Maandans

Maandans

It's a marvelous night for a moondance!

Meningen over actuele gebeurtenissen. Of oude teksten "revisited". Startend vanuit een persoonlijke nood om gehoord/gelezen te worden. Een beetje pretentieus, misschien, in de hoop zo een discussie aan te zwengelen. Of toch op zijn minst tot nadenken te stemmen. Leuk tijdverdrijf mag ook, natuurlijk. O ja, de naam "Maandans" is de letterlijke vertaling van "Moondance", een management-boekingkantoor voor jonge Belgische rockbands dat ik eind jaren tachtig had, maar vooral: een heerlijk swingend nummer van een toen nog piepjonge Van Morrison, één van mijn favoriete artiesten. Kom ook eens langs op Twitter: @FrankVanLaeken of op mijn website: www.frankvanlaeken.eu

Een brug te ver

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken di, maart 03, 2015 11:18:30

Zesentwintigduizend bruggepensioneerden moeten actief op zoek gaan naar werk, zo heeft de federale regering verordonneerd. Zesentwintigduizend mensen die nu thuis zitten, zonder werk gevallen, ouder dan vijfenvijftig en jonger dan vijfenzestig, vroeger dan ze allicht zelf ooit gedacht hadden uitgerangeerd op de arbeidsmarkt, mensen die er tot nog toe zonder tegenbericht van uitgingen dat ze - in de meeste gevallen ongewild - verplicht moesten afstevenen op wat in de volksmond een rustige oude dag heet. "Uw actieve tijd zit erop, meneer, mevrouw, tot nooit meer!"

Binnen het sociale overleg vinden zowel de werkgevers- als de werknemersorganisaties dit een heel slecht idee. Meestal liggen hun standpunten mijlenver uit elkaar - laten we zeggen: twee oevers met tussenin een hele brede, kolkende rivier - en keren ze zelfs ostentatief hun rug naar de minuscule figuurtjes aan de andere kant van het water, maar in dit geval geldt bien etonnés de se trouver ensemble. Brugpensioen, pardon: ik moet tegenwoordig 'stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag', SWT, zeggen - is zo'n thema waar ze elkaar wél hebben gevonden. Bedrijven vinden het namelijk prettig dat ze oudere werknemers vervroegd naar huis kunnen sturen, vakbonden zijn van oordeel dat vijftigers en zestigers al genoeg hebben bijgedragen tot het welzijn van de arbeidsmarkt. Bedrijven en vakbonden hebben het meer voor jongeren. De Vlaamse regering ook, trouwens, want haar doelgroepenbeleid richt zich nu vooral op jonge werkzoekenden.

***

Brugpensioen werd ergens in de onzalige jaren tachtig van de vorige eeuw ingevoerd, toen de economische crisis nog harder toesloeg dan vandaag. Steenkoolmijnen gingen definitief de dieperik in, de staalindustrie zat ook al in de put, jongeren liepen rond met 'No Future' op hun voorhoofd getatoeëerd. De overheid zag er destijds een oplossing in om oudere werknemers vervroegd met pensioen te sturen, dan waren ze daar tenminste al van af. Een begrijpelijke maatregel, toen. Alleen vergat men dat achterpoortje te sluiten in de economisch florissante jaren negentig. Ik heb collega's gekend die wat graag profiteerden van het aanbod om op hun zevenenvijftigste de deur van het werk achter zich dicht te slaan. Geen gedoe meer om hun hoofd, zalige rust, permanente vakantie. Wat even werd vergeten was dat allerlei slimme mensen, rekenmachine en kalender bij de hand, wezen op de nakende vergrijzing. En bleven wijzen. En nog altijd wijzen. Ze kregen er zelf grijze haren van.

Het is waar, brugpensioen werd voor heel wat vrijwillige uittreders een recht in plaats van een noodmaatregel, zoals het oorspronkelijk bedoeld was. En dus bleven vele duizenden mensen vanaf hun vijftigste aftellen naar die ene dag dat werken niet meer hoefde. Beetje centen inleveren, vrije tijd kopen, zo ging dat al te lang. Misbruik? Neen, want het werd mogelijk gemaakt door de overheid. Zo'n beetje zoals je legaal belastingen kunt ontduiken via Luxemburg of Zwitserland. Als je de kat bij de melk zet, mag je niet verwonderd zijn dat het potje even later leeg is. Mocht u de cijfers willen kennen: in 1992 maakten er 96.000 werknemers gebruik van de mogelijkheid tot brugpensioen, in 2013 stapten er nog altijd 77.000 in het nieuwe SWT-stelsel. Dat is veel, té veel, zo gaan we het niet blijven trekken.
***

Op zich valt er dus wel wat te zeggen om brugpensioen of SWT of hoe je het systeem verder ook mag noemen af te schaffen of alleszins strikt in te perken. Wat de regering doet, klinkt dan ook logisch... op voorwaarde dat die maatregel wordt genomen op het einde van een lange rit die ons eerst zou voeren via economische heropleving, jobcreatie en significant dalende werkloosheid. Als er voldoende jobs zouden zijn, vind ik het sociaal zelfs gewenst dat oudere werknemers worden aangemaand om langer te blijven werken - rekening houdend met het soort werk, uiteraard - en dat van bruggepensioneerden wordt verwacht dat ze zich opnieuw beschikbaar stellen voor de arbeidsmarkt. Anders komt ons sociale zekerheidsstelsel nog meer onder druk te staan en wordt het over tien of vijftien jaar onhoudbaar. Dat is de harde demografische realiteit, daarmee moeten we leren leven. 'Contractbreuk' aanvoeren vind ik in theorie een eerder zwak argument van de geplaagde bruggepensioneerden. Andere tijden, andere contracten, dat moet kunnen. Samenlevingen evolueren nu eenmaal.

Wat nu gebeurt is echter de omgekeerde weg. De economie blijft nog wel even slabakken, zo zeggen andere slimme mensen met rekenmachines ons, er worden geen jobs gecreëerd, de werkloosheid blijft helaas op peil (vorig jaar kwamen er weer zesduizend werkzoekende vijftigplussers bij, om maar iets te zeggen over een materie waarin ik stilaan een ietsiepietsie deskundig ben geworden): dan tegen bruggepensioneerden zeggen dat ze actief op zoek moeten naar werk leunt aan tegen wansmakelijk en asociaal gedrag, het is een brug te ver. Het is pesten op het werk, maar dan zonder werk. Het is mensen die vaak gedwongen thuis zitten onder de neus wrijven dat het eigenlijk hun eigen fout is dat ze niet meer werken. Nog even en ze krijgen te horen dat die hele crisis hun eigen schuld, dikke bult is.

'Sociaal maar niet socialistisch', zo omschreef de grootste regeringspartij zich vlak voor de verkiezingen van 25 mei 2014. 'Asociaal en anti-socialistisch' zou een veel accuratere omschrijving zijn, als je het gevoerde beleid bekijkt. Show us the jobs, N-VA, CD&V, MR en Open VLD! En als die er zijn, kom dan nog eens terug om mensjes wakker te schudden. Als je de kar voor het paard spant, zal er niet gauw beweging in komen.



  • Reacties(2)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post601

Vermogensswissbelasting

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken di, februari 10, 2015 18:02:58

Aan lekken geen gebrek dezer dagen. Steven Martens, de inmiddels opgestapte CEO van de voetbalbond, kreeg te maken met een gelekt financieel rapport, er waren de LuxLeaks met die geheime bankrekeningen in Luxemburg en nu zijn er de SwissLeaks, hetzelfde maar met nog meer centen en in Zwitserland. (En dan verspil ik uw tijd nog niet met dat lek in mijn kelder; alleen voor Martens en mezelf kwam het heel even neer op dweilen met de kraan open.)

Ik gun rijke mensen hun rijkdom. Ik ben niet jaloers op de zakenman die zijn Ferrari ter plekke laat stampvoeten aan het rode licht terwijl ik in mijn bescheiden automobiel even een meewarige blik in zijn luidruchtige richting werp. Ach, hij heeft toch een kleiner pietje, een minder lieve echtgenote, is niet naar Les Nègres van Genet gaan kijken of brengt binnenkort geen boek uit over werkzoekende vijftigplussers, de sukkel. Het kan me echt niet schelen dat ik minder verdien dan een manager. Communistische sympathieën zijn me vreemd. Zolang die Ferrarimacho niet onrechtmatig middelen onttrokken heeft aan de samenleving.

Toch revolteer ik als ik lees over LuxLeaks of SwissLeaks. Als iemand zijn zuurverdiende spaarcenten parkeert op een minder belaste buitenlandse rekening, à la bonne heure, ieder zijn sok, maar als het gaat om geld dat eigenlijk naar de fiscus had moeten gaan - en dus naar ons allemaal - dan is er geen enkel excuus. Geen 'Maar Juul betaalt al zoveel belasting in België', geen 'De Robert zorgt wel voor werk voor meer dan honderd man hier hé', geen 'Sandra heeft daar keihard voor gewerkt', geen 'Als de Jos dat geld aan de fiscus geeft, verdwijnt het in een zwart gat', geen 'Rita zal dat later wel investeren als de loonlasten zijn gedaald'. Geen enkel.

Fiscaal incivisme is in de eerste plaats 'incivisme', onbetrouwbaarheid dus. Fiscale fraude moet behandeld worden als criminaliteit. Punt. Naast een vermogenswinstbelasting dienen een vermogenslux- en een vermogensswissbelasting zich aan. Als de federale regering straks toch over de 'tax shift' begint te discussiëren, mag dit als een van de eerste punten op de agenda. Tenminste, als deze coalitie geloofwaardig wil blijven en werkelijk geïnteresseerd is in eerlijkere belastingen en het strenger aanpakken van allerhande vormen van fraude. Spoor de dieven op en rook ze uit, Bart Tommelein!



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post593

Leve de bedrijfswagen!

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken do, december 04, 2014 13:02:30

Eerlijk gezegd, ik wist het niet. Dat van dat fiscale gunstregime voor bedrijfswagens, bedoel ik. En vooral niet dat het per jaar 4,1 miljard euro aan Vadertje Staat kost. Aan u en mij, dus. Slimmeriken hebben berekend dat dit 1,2 procent van het bruto nationaal product is. Stel je maar eens voor dat de overheid dat geld in het openbaar vervoer pompt, ja, daar heeft u niet van terug, gok ik.

***

Ik heb niets tegen bedrijfswagens. Zou ook een beetje hypocriet zijn als je weet dat ik vijftien jaar van mijn leven gebruik heb kunnen maken van zo'n voordeel in natura op vier wielen. Al leek ik eerst niet voorbestemd om mij op de weg te wagen en uren in de file stil te staan.

Dat zit zo. Ik was (en ben) een lichtgroene jongen, die vlakbij de grote stad - denken tenminste alle inwoners ervan - Antwerpen woonde en ervan uitging dat hij de rest van zijn leven met het openbaar vervoer kon geraken waar hij maar wilde en wanneer hij maar wilde. Neen, voor verregaande naïviteit werd je destijds nog niet gecolloqueerd.

Ook toen ik op mijn zevenentwintigste begon te werken (ja, da's rijkelijk laat, maar: een jaar gedubbeld, absoluut gewetensbezwaarde willen worden, twee jaar moeten wachten tot die burgerdienst eindelijk kon beginnen en dan twintig maanden je geweten sussen in omgevingen die evenveel trouw aan het gezag vereisten dan het leger) dacht ik: met de trein, zal ik er zo zijn. Het station van Berchem lag inmiddels op wandelafstand en Halle is nu ook niet bepaald het einde van de wereld. Tot er op die eerste job van mij verwacht werd dat ik wel eens verplaatsingen maakte naar andere afdelingen van het bedrijf. Halle-Huizingen: met de auto is dat hooguit tien minuten. Met de trein was dat van deur tot deur toch algauw een uur.

Dan toch maar een rijbewijs behaald en met de van mijn ouders geërfde Oost-Europese tank beginnen pendelen. Geleerd dat het ding bij 140 per uur op het derde rijvak vreemde geluiden begon te maken. Drijfriem gesprongen, klapband, enfin, ik wil u niet vervelen met mijn escapades op de openbare weg. Ze zijn talrijk en ze zijn hilarisch, maar dat is misschien voor een ander moment.

In 1988 kreeg ik mijn eerste bedrijfswagen. Mijn loon ging van heel laag naar een klein beetje hoger, maar die auto op kosten van de zaak, inclusief tankkaart, was wel een dikke vette plus. Een Volkswagen Golf, daarmee kon ik 140 sjezen zonder dat er heel snel iets kapotging. Al lag er nu af en toe een briefje van de politie in de bus.

Een gemak, beste lezer, dat is het: je hoeft er nauwelijks iets van mechaniek voor te kennen, het kost je niets en je hebt een groot vrijheidsgevoel. Even over en weer naar Parijs om een concert van Billy Joel mee te pikken? Geen probleem, snel tanken en we konden vertrekken. En dat allemaal op kosten van mijn sympathieke werkgever.

***

In 1992 veranderde ik van werk. Ik kon een pak meer verdienen, maar er zat geen bedrijfswagen in het pakket voordelen in natura. Dus moest ik halsoverkop op zoek naar een tweedehands auto. Die vonden we bij een toenmalige (!) vriendin, die van haar versleten Honda Civic af wou. Veertigduizend frank (duizend euro voor wie jonger is dan twintig en geen levendige herinneringen aan de Belgische frank heeft), het leek een koopje.

Leek. Al bij de eerste verplaatsing van Halle, waar ik intussen woonde, naar Antwerpen, waar ik dus vandaan kwam, bleek het knaloranje onding een eigen wil te hebben. De choke, die je normaal een dikke minuut moest uittrekken tot de motor goed en wel op temperatuur was, moest ik zeker wel een half uur zijn werk laten doen. Stilstaan voor een rood licht was elke keer opnieuw bidden dat het pruttelende geluid van de motor niet de voorbode was van stilvallen.
En, ja hoor, op het einde van mijn eerste werkdag viel het onding dat men ten onrechte nog auto noemde stil voor de eerste rode lichten op de A12. Gsm's bestonden nog niet, naast de snelweg stonden van die oranje cabines van waaruit je de helpdiensten kon oproepen. 'Roepen' moet u in deze letterlijk nemen. Probeer maar eens boven het gebrul van honderden passerende auto's uit te komen en de meneer aan de andere kant van de krakende lijn duidelijk te maken waar je staat en wat je precies voor hebt. "MOTOR STILGEVALLEN. EERSTE RODE LICHTEN A12. NEEN, EERSTE LICHTEN. RICHTING BRUSSEL, JA. BRUSSEL, NIET ANTWERPEN. HONDA CIVIC. HONDA. H-O-N-D-A. NUMMERPLAAT? WACHT IK GA EVEN KIJKEN. DAT IK GA KIJKEN. SECONDJE."

***

Daarna werd ik zelfstandig journalist en erfde ik weer een wagen van mijn ouders, die ik al tijdens de eerste winter tegen twintig per uur in een flauwe bocht over een ijsplek richting een vrachtwagen deed schaatsen (ik ben niet goed in cadeaus soigneren). Volgden: een koppel lease-wagens en, vanaf 2001, opnieuw bedrijfswagens. Al combineerde ik het bezit van een bedrijfswagen waar mogelijk toch met pendelen met trein en tram, waar ze op het werk wel vreemd van opkeken. Een niet bedrijvige bedrijfswagen, dat hadden ze nog maar zelden gezien.

Je rijdt op kosten van de zaak, op een kleine maandelijkse bijdrage na, je tankt wanneer dat nodig is, eveneens op kosten van het bedrijf, en als je een aantal duizenden kilometers hebt gereden, lever je het blikken monster een dagje in bij de garage, de baas betaalt toch. Makkelijk zat. Ik ben nu eenmaal niet het soort mechanische maniak die elke zaterdagochtend in het zicht van de volledige buurt zijn wagen kuist, ik installeer geen spoilers, hecht eigenlijk weinig belang aan paardenkracht en dat soort futiele details. Zo lang ik maar comfortabel en veilig kan rijden en er - vooral - een goede muziekinstallatie aanwezig is.

Tot ik in juni 2012 zonder werk viel. Vervelend. Sindsdien doen we het met één wagen voor twee. Dat lukt ook, met een treinhalte op tien minuten stappen en mits goede onderlinge afspraken.

Ik vind dat wel prettig, opnieuw lichtgroene jongen zijn en zo vaak mogelijk het openbaar vervoer gebruiken, al ben ik niet meer zo naïef als dertig jaar geleden om te denken dat ik overal vlot zal geraken. En als ik in de nabije toekomst weer een vaste job zou hebben, zeg ik niet neen tegen een bedrijfswagen. Als de consequentie is dat ik dan zelf een groter stuk zal moeten bijdragen, dan is dat maar zo. Want ik zeg wel neen tegen die vier miljard overheidsgeld.





  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post557

Dag, ondernemer

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken vr, november 21, 2014 11:18:11

Dag, waarde ondernemer,

u kent mij wellicht niet, en dat geldt net zo goed andersom, maar ik bewonder u. Echt. Ik bewonder u. Als u ooit per abuis op mijn blog gesukkeld bent of met mijn Twitterpoëzie in 140 tekens geconfronteerd werd, zult u daar misschien anders over denken. Sinds die keer dat ik dat vijgenblad veel te hoog vasthield, neem ik namelijk zelden nog een blad voor de mond. Dus schrijf ik af en toe iets vrolijks of venijnigs of stouts of doodgewoon doms over ondernemers die in mijn bescheiden ogen iets vrolijks, venijnigs, stouts of doodgewoon doms hebben gedaan. Niet wakker van liggen, tenzij het over u persoonlijk gaat, natuurlijk. Het spijt me (niet echt).

Ik bewonder u, omdat u iets doet wat ik niet durf. Ondernemen. Ik heb nog niet zo vaak iets ondernomen in mijn leven, weet u, en als dat al eens gebeurde, liep het nogal faliekant af. Ik ben niet zo geweldig in 'to boldly go where no man has gone before'. Als je mij in een zaal met potentiële ondernemers zet, sta ik ergens op de zesde, zevende rij, één oog gericht op de nooduitgang, het andere op het dichtstbijzijnde toilet. Ik durf het al eens zeggen, maar doen is een ander paar mouwen. Ach, ik zal ook wel enig nut hebben in deze samenleving, zeker?

Ik bewonder u, omdat u - als u het echt goed meent, tenminste - een gat in de markt zoekt en daarvoor mannen en vrouwen aan werk helpt. Dat is nobel, dat is goed, dan kunnen die mensen ook hun dagelijkse boterham beleggen en er mag zelfs een beetje minder kaas op liggen dan op die van u. U creëert, om dat overroepen woord maar eens te hanteren, meerwaarde, beste ondernemer, en dat siert u. Zonder u zou deze samenleving vierkant draaien. (Zonder u zou deze samenleving helemaal níet draaien, eigenlijk.)

Ik bewonder u, omdat u ook in slechte economische tijden het hoofd boven water probeert te houden. U doet dat naar best vermogen, een winst die we u niet mogen afpakken. U bent moedig (ik heb inmiddels de nooduitgang al gevonden), u bent vooruitziend (er zijn nu ook toiletten aan de andere kant van de zaal, zie ik), u bent - laten we nog eens grasduinen in het Boek der Pompeuze Bewoordingen - een hoeksteen van de samenleving.

Ik bewonder u minder wanneer u begint te zeuren, lieve ondernemer. Ja, die loonlast, da's lastig. Ja, die administratie, dat is niet alleen op papier een gedoe. Ja, die hele mallemolen draait traag en de flosj hangt buiten bereik. Ja, die politici, ach, ja, die politici... We hebben het allemaal een beetje moeilijk, begrijpt u? U, uw eigen werknemers, uw directe omgeving, maar verder ook alle Vlamingen, Walen, Brusselaars, Belgen, Europeanen en tutti quanti. Behalve misschien die Brito van AB InBev, die sambadansend zijn bankrekening checkt. (En, wie weet, ook uzelf, wanneer uw naam op die lijst van LuxLeaks staat: in dat geval slaat mijn bewondering tijdelijk om in boosheid, want: wat heeft u ondernomen?)

Ik hoop u in de nabije toekomst te kunnen blijven bewonderen, omdat u - samen met andere geledingen van deze al bij al toch rijke tricolore maatschappij - bereid bent mee aan hetzelfde zeel te trekken, om die paar decennia in dit aardse tranendal voor iedereen aangenamer te maken. U, als persoon die onderneemt. Anderen, om beter te worden van dat ondernemerschap.

Het ga u goed en niet alleen op deze eerste Dag van de Ondernemer.

Met ondernemende groet,

F, one man band.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post548

Open brief aan Marc Coucke, succesvol ondernemer

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken za, november 08, 2014 13:16:56

Waarde heer Coucke,

Beste Marc,

de voorbije 24 uur hadden iets weg van de uitvoering van een Studio Brussel-affiche, waarin 'Was het nu 80, 90 of 2000' vervangen werd door 'Was het nu 325, 600 of 725 miljoen?'. Ja, het gaat hier alweer over de verkoop van Omega Pharma die u, als grote kleine baas (flauwe woordspeling, ik besef het), heel veel heeft opgebracht, belastingvrij nog wel. De cijfers doen een eenvoudige scribent als ondergetekende duizelen, vandaar dat ik ze even parkeer. Ik vraag als kleine zelfstandige tenslotte ook aan mijn boekhouder om alle legale aftrekposten zo maximaal mogelijk te benutten. Niemand betaalt graag belastingen. Wie beweert dat wel te doen is een leugenaar of een onverbeterlijke masochist.

Ik wens u oprecht proficiat met uw geweldige deal. Knap gedaan, u onttrokken uit de Vlaamse klei en een paar decennia later zomaar een Amerikaanse investeerder overtuigd om big bucks neer te tellen. Faut le faire, ondernemerschap op zijn best. U lijkt me bovendien een aimabele tiep, als ik u zo ongedwongen volks bezig zie op de koers, op de tribune van KV Oostende en op Twitter. Een man van het volk, maar dan met net iets meer cash in zijn portefeuille. Het weze u gegund, echt waar.

U had echter één ding niet mogen doen: uithalen naar al wie kritiek op u heeft en op het feit dat u geen cent van deze deal afdraagt aan de schatkist. Dit tweette u gisteren kort voor de middag: "Hierbij geef ik wie meer gewerkt h, meer a de staat h bijgedragen of meer risico h genomen, toestemming n opiniestuk over mij te schrijven". So what? Moet je tegenwoordig al toestemming vragen om een opiniestuk te schrijven? (Oei, weer vergeten, sorry...) Mag je alleen maar een opinie hebben als je evenveel hebt bijgedragen als veel rijkere mensen in dit land? Zullen we dan ook maar meteen het cijnskiesrecht terug invoeren?

Neen, meneer Coucke, u had moeten zwijgen, een paar flessen champagne kraken met familie, vrienden en werknemers van Omega Pharma en zich al zingend naar het voetbal begeven, waar uw weireldploegsje werd ingemaakt door Zulte Waregem. Een Midas bent u dus niet, niet alles wordt goud nadat u het heeft aangeraakt (maar toch veel).

U haalde ook uit naar de Belgische bureaucratie en de inefficiënte overheid, als reden om het niet betalen van meerwaardebelasting te verantwoorden. Een beetje zielig, eigenlijk. Natuurlijk is die overheid van ons te weinig efficiënt, zoals ongeveer elke overheid ter wereld dat is, behalve dan misschien de Noord-Koreaanse, maar wie wil daar nu mee geassocieerd worden? Natuurlijk zijn er die hoge loonlasten, die een domper op de feestvreugde van de werkverschaffing vormen. Natuurlijk moet er veel met kracht worden veranderd in dit landje, al blijft de vraag of dat met de slogan 'de kracht van verandering' ook daadwerkelijk ten goede zal gebeuren.

Wat uw uitlatingen, de massale en helaas op een zeer valse noot geëindigde betoging van donderdag en het uitlekken van de Luxemburgse belastingdeals nog een etmaal eerder aantonen, is dat er een steeds grotere kloof groeit tussen wie heeft en wie niet heeft, en dat beide bevolkingsgroepen elkaar steeds minder begrijpen. Een overheid die de kleine man en de lagere middenklasse treft, terwijl het grootkapitaal buiten schot blijft, ondanks die miljarden euro's die in belastingparadijzen werden weggemoffeld, is echt niet goed bezig. Solidariteit is ver zoek. Ik denk dat de kleine man en de vertegenwoordiger van de lagere middenklasse best willen inleveren, maar dan alleen als alle geledingen van de samenleving bijdragen: een steentje door de kleintjes, een grote baksteen door de groten, zoals u en al die bedrijven die onder het mom van 'optimaliseren' naar Luxemburg, Luxemburg trekken. Als u écht met de supporters op de volksplaatsen van het Albertparkstadion praat, moet u dat toch ook al gehoord hebben? Of klonk die trom te luid?

Ik hoop dat we u op uw woord mogen nemen en dat u een flink deel van uw winst zult investeren in minstens vijftig bedrijfjes. Het zou kunnen dat dit uiteindelijk veel zinvoller blijkt dan het in de vorm van belastingen terug te storten aan de staat. Maar dan wel op voorwaarde dat het geïnvesteerde bedrag even groot of groter is dan de 25% aan meerwaardebelasting die je elders in de wereld, onder meer de Verenigde Staten, moet afdokken en dat u dat effectief kunt bewijzen. Voor wat, hoort wat, zullen we maar zeggen.

In dat geval doe ik mijn denkbeeldige hoed af voor u, meneer Coucke, en hoop ik dat u tot voorbeeld mag strekken voor al die luidruchtige bedrijfsleiders die steen en been klagen over 'die veel te hoge loonlasten', maar daar zelf mee aan de basis van liggen door hun geld langs onbewaakte achterpoortjes over de grens te transporteren. Tegenover hen zou de overheid inderdaad een pak efficiënter mogen zijn. "Haal het geld waar het zit", om een oude slogan op te vissen.

(En, om een hardnekkig misverstand uit te sluiten: ik heb het, denk ik, hoop ik, over een minderheid van onze bedrijfsleiders, want we mogen de écht hardwerkende, correcte ondernemers zeker niet tekort doen. Dat moest er toch even tussen haakjes bij.)

Tot daar dit zonder toestemming geschreven opiniestukje, beste Marc Coucke. Ik wens u nog veel overwinningen in het bedrijfsleven én in de sport, en hoop oprecht dat uw maatschappelijke voetafdruk de komende jaren - laten we zeggen: tot u over vijftien jaar met welverdiend pensioen mag gaan - groot mag zijn.

Met genegen groet,

F., opiniestukjesschrijver.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post538

Betoging

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken do, november 06, 2014 11:41:08

Neen, ik ga niet mee betogen vandaag. ('Ging', mocht u dit stuk op een later tijdstip lezen). Ik ben niet zo'n massamens, weet u. Ooit ben ik mee opgestapt in een anti-rakettenbetoging, 1983 was dat, maar dat was toch vooral om er verslag van uit te brengen op een Antwerpse lokale radio.

Noem dat gerust egocentrisch, kan me niet schelen, ik voel me gewoon niet thuis in een grote massa waar je voortdurend halve hartaanvallen krijgt van ontploffende voetzoekers en een of andere onverlaat onverstaanbare slogans brult in een megafoon die natuurlijk toevallig net naast je oor wordt gehouden. Niets voor mij. Ik vind dat mijn recht, het is mijn keuze.

Ik vraag me ook vaak af wat de zin is van een massamanifestatie. Spierballengerol, ongetwijfeld, laten zien dat je er bent én dat je ergens voor of tegen bent, zeer zeker, gebundelde frustratie, dat ook: maar wat lost het op? Die raketten kwamen er destijds toch, ondanks drie massale betogingen, tot een half miljoen deelnemers (100.000 volgens de rijkswacht). De Witte Mars, alle sympathie daarvoor, en het heeft van pedofilie een aandachtspunt gemaakt, proficiat, maar worden er daarom minder kinderen verkracht? En vooral: werkt justitie nu beter dan voor 20 oktober 1996? Ik betwijfel het.

Ik stap dus niet mee op, maar ik vind wel dat de vele tienduizenden deelnemers het recht hebben om daar te staan en dat te doen, tenminste als ze dat doen met respect voor gebouwen, instellingen en ordehandhavers. Ik begrijp ook best waarom ongeruste mensen uit alle geledingen van de bevolking Brusselwaarts trokken vandaag: als je de regeringsmaatregelen leest, gaat je haar rechtop staan. Elke dag lekt er wel een nieuwe maatregel uit die de kleine man iets meer koopkracht kost. Elke dag schuif ik een stukje meer op naar links, straks val ik nog van deze platte aarde af.

Daar staat tegenover dat de maatregelen van de federale regering gelegitimeerd zijn, om de simpele reden dat er een democratische meerderheid op deze vier partijen gestemd heeft, toch zeker op de drie Vlaamse regeringspartijen. De kiezer (ik stel me een niet al te groot, blank mannetje voor, laaggeschoold, verzuurd, ongeïnformeerd, balorig, maar dat zal wel aan mij liggen) heeft dit mogelijk gemaakt en nog wel voor vijf volle jaren. Tant pis!

Vind ik die betoging, als eenmalig gebeuren, een logisch gevolg van opgekropte woede en ongerustheid, dan begrijp ik de stakingen al veel minder. Drie regionale en één nationale, maar je kan er nu al donder op zeggen dat die regionale ook nationale gevolgen zullen hebben, al was het maar omdat de NMBS voor één keer een geldig excuus zal hebben dat de treinen niet op tijd zijn. Lang geleden - ook al ten tijde van die anti-rakettenbetogingen - was ik verantwoordelijk voor de informatie-uitzendingen op FM2000, een radio die de reputatie had een 'vakbondszender' te zijn. Toch was ik uiterst kritisch over de septemberstakingen van 1983, om dezelfde reden dat ik de komende stakingen onwelwillend bekijk: waarom een beleid bestrijden dat door een democratische meerderheid werd goedgekeurd? Achteraf trok die vakbond, ja: de socialistische!, haar handen af van die radio. Rancune en zo.

Maar goed, die stakingen van de volgende maandagen kan je nog incalculeren. Je kan ze in je agenda noteren en voorzieningen treffen, ze zijn immers correct en lang vooraf aangekondigd. Dat kan niet gezegd worden van spontane stakingen, wat in mijn ogen gijzelingen zijn, waarbij de gijzelaars allemaal kleine mannen zijn die door deze regering getroffen worden. Absurde, n'est-il pas?

Kortom, ik zit met een schizofreen gevoel. Ik begrijp de betogers, maar niet de betoging. En ik begrijp nog veel minder al diegenen die nu stoer roepen dat betogingen en stakingen zouden moeten verboden worden. Wie zijn ze, waar komen ze vandaan, wat doen ze en hangen de portretten van Reagan, Thatcher en Pinochet nog altijd broeder- en zusterlijk naast elkaar boven hun bed? Wie vakbondsacties aan banden wil leggen of zo mogelijk verbieden zou beter verhuizen naar een paradijs voor dictators. Noord-Korea, bijvoorbeeld. Daar heb je alleen verplichte betogingen om de Grote Leider te bewieroken.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post536

Sociaal overleg

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken wo, oktober 22, 2014 11:58:22

Het leek me een stevig plan: wandelen - trein - trein - wandelen - het SPORTA-congres in Mechelen bijwonen - wandelen - trein - wandelen. (Op de terugweg was er een rechtstreekse verbinding en hoefde ik niet in Brussel over te stappen, vandaar een 'trein' minder). Het eerste deel ging nog, op die tien minuten vertraging en die vervelende regen na. Deel twee liep hopeloos in de soep: het werd wandelen - rechtstreekse trein missen - volgende trein nemen richting Brussel Noord - daar constateren dat alle treinen afgeschaft of met een uur vertraging waren - tram - metro - auto (dank zij een welwillende echtgenote die me in Anderlecht kwam oppikken).

Er waren her en der storingen op de verschillende treinlijnen, niet eens zo abnormaal bij de Nationale Maatschappij voor Buurtstoringen. Dagelijkse kost. En er was die wilde staking van een kransje militanten van een onbeduidende vakbond, niet gesteund maar ook niet veroordeeld door de traditionele bonden, die zich linkser-dan-links voelen en daarom een rechtser-dan-rechts procedé toepassen: de reiziger gijzelen. Ze wilden achttien mannen en vrouwen treffen, verzameld in de (centrum)rechtse regering-Michel I. Ze troffen in werkelijkheid vele tienduizenden gewone mensen, pendelaars, sukkels die voor de zoveelste keer al met wijd opengesperde mond en radeloze ogen naar borden met tijdsindicaties stonden te staren. Alles in het rood. Vertraging. Of: afgeschaft.

Ik heb er begrip voor dat er onbegrip is over het nieuwe regeerakkoord en de gevolgen daarvan. Ik heb er begrip voor dat er protest rijst tegen toekomstige maatregelen die misschien niet direct onder 'sociaal bloedbad' mogen gecatalogeerd worden, maar toch wel onder 'sociale afbraak'. Ik heb er begrip voor dat het ongenoegen op één of andere manier moet geventileerd worden.

Ik heb totaal geen begrip voor wilde stakingen die altijd, zonder uitzondering, ten koste gaan van de kleine man, u weet wel, de man waarvoor die linkse rakkers zeggen op te komen. Ik heb totaal geen begrip voor een spelletje paintball voor het MR-hoofdkwartier, een machospel voor verveelde bourgeois op ongeïnspireerde bedrijfsincentives. Ik heb totaal geen begrip voor de leeghoofdige en harteloze op-de-borst-klopperij van een handvol stoere individuën die er trots op zijn dat ze een deel van het land kunnen lamleggen.

Kick 'n rush
"Ik wil me bezig houden met de problemen van deze eeuw", orakelde Hij Die Het Licht Zag In Shanghai En Singapore zondag op televisie. Ik ben geneigd hem te volgen, tenminste: in wat hij zegt, niet in wat hij en de zijnen doen. Eén van de grote problemen van ons land is dat alle decision makers - om maar even een vermaledijd modern woord te gebruiken - nog verstrikt zitten in paradigma's van meer dan een halve eeuw geleden.

De regering denkt dat je door onvoorwaardelijk cadeaus uit te delen aan ondernemers meer jobs zult creëren. Overleg met het middenveld wordt gewoon overgeslagen. Er wordt alleen nog geluisterd naar mensen en organisaties die dezelfde mening zijn toegedaan. Het lijkt de top van de katholieke kerk wel. Iedereen die een beetje van Engels voetbal kent weet dat 'het middenveld overslaan' leidt tot kick 'n rush, het met een harde lel zo ver en zo hoog mogelijk trappen van de bal, niet om aan te zien.

De ondernemers zijn alleen maar bezig met kortetermijnwinsten, dat hebben hun raden van bestuur en hun aandeelhouders hen geleerd, wat dan weer aansluit bij het extreme kortetermijndenken in de politiek: hop, naar de volgende verkiezingen, après nous le déluge. Bij de meeste bedrijven wordt dat vertaald als: hop, naar de volgende kwartaalresultaten. Al de rest is quantité négligeable geworden.

De vakbonden, die ooit zo onmisbaar waren om alles wat sociaal was scheefgetrokken te herstellen en menswaardige arbeidsomstandigheden te creëren voor den werkmensch, staan buitenspel en doen dan maar amechtige pogingen om hun achterban te sussen met harde woorden en nog hardere acties. Ook dat is contraproductief. De wilde stakingen van deze week, de regionale acties van de volgende weken en de grote stakingsdag van 15 december lossen niets op. Meer dan 'We hebben ons toch maar weer eens laten zien en horen!' zal het uiteindelijk niet zijn.

Oplossingen voor iederéén
Patronaat en syndicaat, om twee haast vergeten termen herop te vissen, leven nog in het verleden. In een gemondialiseerde economie, waarin steeds meer jobs verhuizen naar lageloonlanden met hun achterlijke en mensonwaardige werkvoorwaarden, waarin overambitieuze bankiers met één druk op een symbolische knop miljarden dollars versluizen met alle risico's van dien en waarin de grote beslissingen internationaal genomen worden met hooguit nog een minuscule lokale inbreng, hebben zij meer met elkaar gemeen dan ze beseffen of durven toegeven.

De realiteit is, of zou moeten zijn, dat Belgische werknemersorganisaties vandaag minder overeenkomsten hebben met buitenlandse vakbonden dan met Belgische werkgeversorganisaties. Als er jobs naar het Verre Oosten verhuizen, dan zouden regering, VBO en bonden gezamenlijk moeten optreden tegen bedrijven die voor die goedkope en in vele opzichten onmenselijke oplossing kiezen. Ze zouden vooral bedrijven die dat niet doen, moeten ondersteunen, omdat dát goed is voor onze economie. Niet de notionele interestaftrek, niet de fiscale tegemoetkomingen voor multinationals (die als puntje bij paaltje komt niet eens 'Dankuwel' zeggen en als het hen goed uitkomt snel de in hun ogen te dure Belgische afdelingen sluiten om elders hun heil te gaan zoeken).

Sociaal overleg zou daarover moeten gaan: hoe vinden we oplossingen waar iederéén beter van wordt. Niet: laten we ons eigen terreintje afbakenen door op de grens ervan te pissen. Niet: laten we elkaar totterdood bekampen en dan zien wie the last man standing is. Niet: laten we ons en de onzen koesteren en al de rest haten. Ons kent ons heeft al veel kapot gemaakt in dit land.

Vraag is: wie brengt in deze gepolariseerde samenleving de verschillende actoren weer rond de tafel en, veel moeilijker nog, wie laat het tot hen doordringen dat het onderlinge geruzie en gestook niemand vooruit helpt?





  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post525

Been there, done that

EconomieGeplaatst door Frank Van Laeken wo, september 24, 2014 13:02:15

Het nadeel aan ouder worden is dat je leeftijd omhoog gaat, de spieren strammer worden en je vergeetachtig wordt. Het nadeel aan ouder worden is dat je leeftijd omhoog gaat, de spieren strammer worden en je vergeetachtig... Excuseer. Het voordeel aan ouder worden is dat je meer weet en toch inziet dat je niet alles weet, dat je wijzer bent geworden en heel veel al eens hebt zien gebeuren. Ze maken je, met andere woorden, nog maar weinig wijs. Alles komt terug, zelfs de modegrillen uit de jaren zestig en zeventig, waarvan je het bezwarend fotomateriaal inmiddels hebt vernietigd, terwijl het nu juist van pas zou komen om aan te tonen hoe hip je toen wel was.

De Vlaamse Regering zet vol in op de economie, ook al word je niet echt wijzer van de vage Septemberverklaring en zijn die begrotingsmaatregelen voorlopig nog onduidelijk. Maar ze zegt het zelf, dat ze volop inzet op de economie, dus zal het wel kloppen. Ondernemingen worden volop gesteund, want dat heeft de N-VA, de nieuwe chouchou-partij van de Vlaamse ondernemers, zo beloofd. Open VLD heeft daar niets op tegen (misschien wint het wel een deel van zijn vroegere aanhang terug) en CD&V doet wat het meestal doet: in het midden van het bed gaan liggen en alle aandacht opeisen.

Ook de toekomstige federale regering - als dat merkwaardige samenraapsel van Vlaams-nationalisten, Vlaamse christen-democraten en het integrale blauwe fabriekje er tenminste in slaagt een Zweedse kamikazecoalitie te vormen - wil de economie weer aanzwengelen door de ondernemingen te steunen. Klinkt logisch, is het wellicht ook, moeten ze vooral doen, maar het heeft weinig zin als daar geen concrete voorwaarden tegenover gesteld worden.

En nu komt dat ouder en wijzer worden van pas. Been there, done that. In de onzalige jaren tachtig - met een nog veel diepere economische crisis dan nu, een overheidsschuld die boven de honderdtwintig procent van het BBP uitkwam (in 2013: 101,5%), een begrotingstekort dat rond de 10% van datzelfde BBP zweefde (in 2013: 2,6%) en een werkloosheidsgraad van 12% (in 2013: 8,4%) - wilde de regering Martens VI, een samengaan van christen-democraten en liberalen, met aan het roer eerste minister Wilfried Martens en de vice-premiers Jean Gol, Charles-Ferdinand Nothomb en Guy 'Da Joenk' Verhofstadt, stimulansen bieden aan het ondernemingsleven. Tal van maatregelen zagen het licht in de vorm van 'bijzondere machten', in de volksmond: volmachten, terwijl Verhofstadt als begrotingsminister elke frank zeven keer omdraaide, behalve als het ging om steun aan de ondernemingen.

De naïviteit van toen is perfect vergelijkbaar met die van vandaag: regeringen gaan ervan uit dat grote ondernemingen rechtstreekse of onrechtstreekse financiële steun automatisch zullen omzetten in tewerkstelling. Ze dwalen. Bedrijven hebben als eerste doel om winst te maken. In een nog meer dan toen door de internationale beurzen gedomineerde markt, met in de nek van CEO's en raden van bestuur hijgende aandeelhouders, wordt dat anno 2014 nog vele malen uitvergroot. Zelfs als een bedrijf winst maakt, kan het zijn dat het personeelsbestand toch wordt afgeslankt om nóg meer winst te maken, kijk maar naar Delhaize. Daar zit een perverse logica achter: voor bedrijven is elke werknemer er namelijk één te veel. Het is een kostenplaats in het jaarbudget, die alleen maar getolereerd wordt als je hem of haar nodig hebt om dat ultieme doel, méér winst maken, te realiseren. Ondernemingen zijn het tegenovergestelde van liefdadigheidsinstellingen en dat kan je hen niet eens kwalijk nemen.

In die twee jaar van Martens VI vlogen de tijdelijke maatregelen ons om de oren. De bevolking moest de buikriem aanspannen, maar de goedkope kopie van Thatcherism en Reaganomics (bondig samengevat: geef het geld aan de rijke ondernemers, zij zullen voor werkverschaffing en meer welvaart zorgen, vertaald in de 'trickle-down'-theorie) maakte haar beloften niet waar. In het beste geval zeiden de ondernemingen nog 'Dankuwel', in het slechtste bootsten ze gewoon een titel van een Woody Allenfilm na: take the money and run.

Voor wat, hoort wat, is een oeroud spreekwoord. Dat zou ook in deze moeten gelden. Als de overheid geld wil steken in de economie (wat absoluut verdedigbaar is, wat zeg ik: wat móet!), dan moet ze duidelijke keuzes maken (liever de KMO's ondersteunen dan de grote bedrijven, laat staan de multinationals, bijvoorbeeld), er duidelijke voorwaarden aan verbinden en die strikt laten naleven.

"Gratis bestaat niet", klinkt het nu in regeringskringen, nadat er afscheid werd genomen van het gedeeltelijke 'gratisbeleid' dat met name de Vlaamse sociaal-democraten een jaar of tien geleden onder impuls van een gewezen Hasseltse cafébaas hadden ingevoerd. Fair enough, maar dan moeten onze nieuwe bestuurders ook consequent zijn: eenzijdige, onvoorwaardelijke gunstmaatregelen voor de economie uitvaardigen komt neer op cadeaus geven aan ondernemingen en dat is uiteindelijk ook een vorm van 'gratis'. Voor je het goed en wel beseft zit je zo weer in het scenario van een Woody Allenfilm: Bananas, over de belevenissen in een fictieve bananenrepubliek.




  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post501
« VorigeVolgende »