Maandans

Maandans

It's a marvelous night for a moondance!

Meningen over actuele gebeurtenissen. Of oude teksten "revisited". Startend vanuit een persoonlijke nood om gehoord/gelezen te worden. Een beetje pretentieus, misschien, in de hoop zo een discussie aan te zwengelen. Of toch op zijn minst tot nadenken te stemmen. Leuk tijdverdrijf mag ook, natuurlijk. O ja, de naam "Maandans" is de letterlijke vertaling van "Moondance", een management-boekingkantoor voor jonge Belgische rockbands dat ik eind jaren tachtig had, maar vooral: een heerlijk swingend nummer van een toen nog piepjonge Van Morrison, één van mijn favoriete artiesten. Kom ook eens langs op Twitter: @FrankVanLaeken of op mijn website: www.frankvanlaeken.eu

Wie is de mol?

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, april 01, 2017 13:09:35

Eline. Ik wist het. Of, om het met de legendarische en uitzonderlijk geïnspireerde woorden van Rik De Saedeleer te zeggen: 'Ik wist het, ik wist het. IK WIST HET!!!' Om heel eerlijk te zijn: ik wist het pas na het verdwijnen van Hans, want die bleef wel ontzettend koel nadat hij bij de allereerste proef als overbodige elfde kandidaat was uitgevallen. Nee, Eline dus. Een 24-jarige politie-inspectrice met een hartslag in rust van 122, dat vond ik uitermate verdacht. Met zo'n hartslag moet je niet bij de flikken gaan, maar rechtstreeks naar de hartkliniek. En de Oostkantons in West-Vlaanderen situeren was nog zoiets waarvoor je vijftig jaar geleden onmiddellijk gecolloqueerd werd. Nu maak je je er alleen maar verdacht door in een tv-spel.

Ik hou van dat spelletje. Het is de geschiedenis van de mensheid, verzameld en samengebald in een tijdelijke microkosmos. Alle typetjes lopen er rond: leiders en volgers, strebers en ambitielozen, voluntaristen en opportunisten, slechte winnaars en goede verliezers (en omgekeerd), valsspelers, idealisten. En iemand die een rolletje speelt: de mol. Je zou dit spel nooit kunnen spelen met politici, want dan is het na één aflevering gedaan. Geen afvallers, geen winnaar, tien mollen. Die elkaars naam invullen tijdens de vragenronde.

***

Wie is de mol? Is het Alona Lyubayeva, de ontslagen diversiteitsambtenaar van de Vlaamse overheid, of is het Liesbeth Homans? Is het de ingeweken Oekraïense die zo stout was om haar oversten te vergelijken met het totalitaire regime dat ze jaren geleden ontvlucht is? Of is het de Vlaamse minister van Binnenlands Bestuur, Bestuurszaken, Wonen, Steden, Inburgering, Gelijke Kansen, — even ademhalen —, Armoedebestrijding en Sociale Economie, die de diversiteitsmanager een negatieve evaluatie gaf, waarna de publieke vierendeling kon beginnen? Heeft Lyubayeva haar job niet goed gedaan, medewerkers afgeblaft, cavalier seul gespeeld, te weinig rekening gehouden met haar opdracht, of werd ze misschien geofferd omdat ze haar job te goed deed?

***

Wie is de mol? Is het Jan Jambon of Koen Geens? De eerste, minister van Binnenlandse Zaken, zei dat zijn partijvoorzitter in de hoedanigheid van burgemeester van een naar Vlaamse maatstaven grote stad gerust mocht communiceren over de arrestatie van een dronken Fransman, want er bestond geen schriftelijk bewijs van dat het verboden was. De tweede, minister van Justitie, liet fijntjes weten dat het parket die communicatie wel degelijk had verboden. De burgemeester dacht: affirmanti incumbit probatio. (De bewijslast ligt bij hem die iets beweert.) Of: necessitas frangit legem. (Nood breekt wet.) Hij is nog niet aan het eind van zijn Latijn, die burgemeester.

***

Wie is de mol? Zuhal Demir of Els Keytsman (of toch weer Liesbeth Homans)? Iemand van de Moslimexecutieve (of moeten we het in deze context de Molslimexecutieve noemen?)? Alexander De Croo of Paul Magnette? Aan mollen geen gebrek in deze contreien. Aan molshopen evenmin, leert één blik in de tuin me.

***

Een Vlaamse volksvertegenwoordiger uit West-Vlaanderen wiens naam verwijst naar een Oost-Vlaamse stad had het vorige zondag op tv over zelfregulering. Netjes in het pak gestoken orakelde de backbencher dat die mystery calls die men wilde invoeren, een slecht idee zijn. Als er al sprake is van discriminatie op de werkvloer of bij het aanwerven van personeel — lieden met een vreemd klinkende naam die nooit uitgenodigd worden op een sollicitatiegesprek, bijvoorbeeld —, dan moet dat binnen het bedrijf of de sector zelf opgelost worden, zo zei de man. Naast hem zat een vertegenwoordigster van de échte liberale partij te knikken. Want, dat weten we al langer: wat we zelf doen, doen we beter.

Noch de moderator, noch de twee politici aan de overkant van de tafel maakten toen de opmerking die voor de hand lag: als zelfregulering de oplossing zou zijn, dan zou er van discriminatie toch geen sprake meer mogen zijn? Want dan zouden bedrijven dit al lang gereguleerd hebben. Zelf. Dat er nog steeds sprake is van discriminatie, wijst er gewoon op dat zelfregulering ofwel niet werkt, ofwel niet spontaan wordt toegepast. En dus moet de overheid wel ingrijpen.

Zelfregulering bestaat alleen op papier. Zelfregulering is een fata morgana. Gezichtsbedrog. Schijn. Als zelfregulering zou werken, waren er geen wantoestanden, nergens. Als zelfregulering zou werken, konden we de verkeersagenten ander werk laten doen, want iedereen zou de toegelaten snelheid rijden en stoppen als het licht op oranje springt. Als zelfregulering zou werken, konden belastinginspecteurs met vervroegd pensioen, want we zouden allemaal netjes en op tijd het juiste bedrag op de juiste rekening overschrijven. Er lopen heel veel mollen rond, in deze beste der werelden, en dus hebben we ook waakhonden nodig, die een oogje in het zeil houden en ingrijpen waar en wanneer nodig. Zo zijn wij, mensen, nu eenmaal: we spelen al eens vals, liegen onze omgeving iets voor, saboteren de boel als het onszelf beter uitkomt. Zoals Abraham Lincoln nooit gezegd heeft: als je de mol bent, kun je alle andere deelnemers af en toe foppen, en sommige deelnemers zelfs de hele tijd, maar je kunt niet iedereen de hele tijd in het ootje blijven nemen.

Nu ik erover nadenk: wie voorstander is van zelfregulering, zou weleens zelf de mol kunnen zijn.



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post765

Van polonaise naar polarisatie

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken zo, maart 12, 2017 12:57:04

Een gezin dat enkele maanden in het verre buitenland verblijft, verneemt dat hun pas gekochte en ingerichte huis gekraakt werd door elf Roma en een hond. En dat de lokale overheid daar niet kan tegen optreden, want kraken is niet verboden. Inbreken wel — als je op heterdaad betrapt wordt —, als krakers een huis bezetten niet. Kafka lééft, bijna 93 jaar na zijn ten onrechte aangekondigde dood. René Magritte is nog altijd actief, bijna vijftig jaar nadat hij begraven werd. Dit is België, het land van het kafkaiaans surrealisme, een unieke kunstvorm.

Misschien ben ik een (té) simpele ziel, maar in mijn dunne woordenboek is kraken van een bewoond huis inbraak. Strafbaar. Als daklozen een leegstaand pand uitzoeken om tijdelijk te verblijven, dan kan ik dat nog begrijpen. Nood breekt wet. Plus: huisjesmelkers en zo. Die huizen bewust laten verkrotten. Maar in dit geval woonden er mensen in, al maanden. Dus is het te gek voor woorden dat een volledig elftal hier volgens de wet blijkbaar mag wonen.

De radeloze eigenares die dit onbegrijpelijke feit aankaartte op Facebook, riep de dag nadien de politie op om de krakers te beschermen. Zo geschrokken was ze van de haatreacties op haar post, dat ze vreesde voor het welzijn van diegenen die wat van haar was, tijdelijk hebben afgepakt. Dat heet menselijkheid.

'Menselijkheid'. In mijn woordenboek staat het nog, in dat van sommige rechtse reaguurders blijkbaar niet meer. Niet alleen in dat van die mensen die beginnen te tieren op Facebook, maar ook in dat van sommige politici. Neem Annick De Ridder, passionaria van het zevende knoopsgat voor de N-VA, die had uitgevlooid dat de bewoonster van het pand PVDA-sympathieën had. Ze illustreerde dat door een meer dan vijf jaar oude retweet van een opmerking van PVDA-voorzitter Peter Mertens onder de aandacht te brengen. (Wie dat wil, kan nu eender welke tweet opduiken van De Ridder, waarin ze hartstochtelijk een standpunt van de Open VLD verdedigt, de partij waarvan ze tot eind november 2013 deel uitmaakte, maar dit even terzijde.)

Meer dan dertig volgers van De Ridder vonden dat opduiken van oude koeien uit modderige grachten wel grappig, anderen verspreidden de boodschap zelf verder. Een uurtje later stuurde la De Ridder een overduidelijk gephotoshopte 'kraak-handleiding' van een 'PVDA-advocate' de wijde wereld in. Gevolg: nog veel meer bijval. Case closed, voor haar en haar aanhangers: de krakers zijn welkom, want de PVDA zegt dat en die getroffen mevrouw is duidelijk van de PVDA. Kort samengevat: wie linkse sympathieën heeft mag gerust het slachtoffer zijn van inbraak en wellicht ook nog wat ander fraais. Je gelooft niet wat je leest, tegenwoordig. Gemiste kans trouwens, voor De Ridder, om het nieuwsbericht van het gekraakte pand te vergezellen van de tekst 'Yessss!!! Gewonnen!!!', zoals haar partijgenoot Theo Francken eerder deze week deed na een uitspraak van het Europees Hof. Medemenselijkheid, het is uitzonderlijk geworden in sommige kringen.

En zo is een feit dat wijst op een juridisch manco, waarover iedereen het eens kan zijn, alsnog aanleiding voor een rondje polarisatie op de kap van mensen die onmiskenbaar slachtoffers zijn. Of dat nu om een Syrisch gezin (ver van hier, dus niet onze zorg) gaat, dan wel om mensen van hier (dichtbij, maar ze zijn extreemlinks hé), maakt niet meer uit: haal boven die verbale kalasjnikovs en schiet maar wat in het rond.

"De Vlaamse identiteit verenigt niet, ze verdeelt," schreef Joël De Ceulaer gisteren in Zeno, de zaterdagbijlage van De Morgen. Een betere illustratie van wat hij neerpende, kun je niet vinden. De Vlaamse identiteit, wat is dat? Varkensvlees eten, pintelieren, verzuurde reacties plaatsen op sociale media, de polonaise dansen in een volks café? Ik roep maar wat. Zoals ook diegenen die zo de nadruk leggen op die identiteit, zomaar wat roepen.

Van polonaise naar polarisatie. Het is een woordspelletje. Zoals alles vandaag de dag.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post762

Dagen mét

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, maart 04, 2017 13:00:00

Tournée Minérale ging afgelopen week naadloos over in Dagen Zonder Vlees. Telkens lieten meer dan honderdduizend Vlamingen zich overhalen om eerst een hele (korte) maand geen alcohol te drinken en de komende weken geen vlees op hun bord toe te laten. Het idee om veertig Dagen Zonder Liegen in te voeren, heeft het helaas niet gehaald, leid ik af uit de uitspraken van enkele N-VA-excellenties over Unia. Halve waarheden en hele leugens gingen weer hand in hand. Ja, 364 Dagen Zonder Liegen, daar wil ik nog wel voor pleiten, zowel op het publieke forum als in huiselijke kring. (Die ene dag is 1 januari, wanneer we onze goede voornemens voor het nieuwe jaar afratelen.)

Ik word heel moe van al die gemarketeerde acties. Alsof we allemaal kuddedieren zijn gebleven. Wat zeg ik: die honderdduizend inschrijvingen voor een alcohol- en vleesloze periode bewijzen het, een flink deel van de mensheid wil nog altijd tot een kudde behoren. Een kudde van gelijkgezinden, want nee, natuurlijk lopen we niet blind achter elke vlag aan, wat denkt u wel?! Ergens in een schaars verlicht lokaal hebben slimme jongens en meisjes tijdens een hippe brainstormsessie een semi-commerciële actie bedacht ("Ja, en we doen dan net alsof het met bewust leven te maken heeft en zo." / "Geweldig idee, Herman, let's do it!") en een flinke meute — laten we zeggen: een geslaagd aantal deelnemers aan een betoging door de straten van Brussel (al waren er volgens de rijkswacht maar twintigduizend aanwezigen) — huppelt vrolijk mee. Of on­vrolijk, dat maakt verder niet uit. Als ze maar meedoen.

Ik heb niet meegedaan en ik doe niet mee en ik zal niet meedoen. Ik probeer bewust te leven, maar ik drink weleens een glas en ik eet weleens iets saignants en ik voel me daar niet schuldig over. Maar ik heb er alle respect voor dat mensen er bewust voor kiezen geen vlees te eten. Principieel. Ik heb ook mijn vegetarische periodes gekend: best aangenaam en doorgaans zelfs heel lekker. (Ik kan u de hele collectie van Moosewood-kookboeken aanbevelen.) Er zijn dagen met vlees, dagen met vis, dagen zonder. Goesting is daarbij een sleutelwoord.

Ik begrijp dat mensen de alcohol afzweren. Het is gezond, je bent alerter en je doet minder domme dingen. Ik kan het weten, want ik drink zelf nauwelijks, maar in het verleden waren er momenten dat alcohol een, laten we zeggen, trouwe vriend voor het leven leek geworden. Zo iemand die, als het leven even tegen zat, of mee zat, dat kon ook, tegen je aanschurkte en fluisterde: "Wat denk je? Nog eentje? Ach nee, eentje is geentje. One for the road, buddy?" Als ik tegenwoordig drink moet het lekker zijn en mag het iets kosten. Kwaliteit boven kwantiteit. Tenzij dan in het stadion van mijn geliefde club, dan zijn ordinaire pinten best oké. Met mate en met maten.

Waarom hunkeren we zo naar richtlijnen van een ongedefinieerd hogeraf in ons leven? Zijn er echt Dagen Zonder Vlees nodig om ons te doen inzien dat de voedingsindustrie een loopje neemt met dierenwelzijn en dat onze biefstuk stilaan meer water dan vlees bevat? Of hebben we behoefte aan een religieus getinte onthoudingsperiode, zoals de traditionele vasten of de ramadan van de moslims? Kunnen we dat zelf niet verzinnen? Of kunnen we die informatie niet verzamelen en dan een wijs besluit nemen, voor onszelf, niet kaderend in een collectief bewustwordingsspektakel? Heb je een Tournée Minérale nodig om te beseffen dat alcohol een hard drug kan zijn? En dat het je benevelt? Ik vind dat vreemd. Na 125.000 jaar homo sapiens is autonoom denken blijkbaar nog steeds een probleem. We kunnen het niet alleen. We hebben een zetje nodig. Denk aan je lief op Valentijn! Zondag open voor al je kerstcadeaus! Drink geen alcohol! Eet geen vlees!

Laat me gerust! Ik wil Dagen Mét. Dagen met gezond verstand. Dagen met passie. Dagen met normbesef. Dagen met respect voor elkaar.. Dagen met levenslust. Dagen met liefde. Dagen met hoofdletter, kafka en een gouden randje, maar nu laat ik mezelf weer iets influisteren door Google met zijn favoriete zoektermen en dat gingen we dus niet doen. En weet u wat: u hoeft niet mee te doen. Beslis gewoon zelf. U kunt het!

Dagen mét. Zou daar geen concept rond te bedenken zijn?




  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post760

Vreemdelingen

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, februari 11, 2017 12:55:08

Vreemdelingenwet. Ik haat het woord.

Vreemdeling: 1) Buitenlandse man of vrouw. 2) Persoon die ergens niet bekend is — onbekende. 3) Persoon die op enig terrein niet thuis is. (bron: Van Dale)

De 'vreemdelingenwet' die donderdagavond werd goedgekeurd door een parlementaire meerderheid werd door staatssecretaris voor Asiel en Migratie Francken bedacht om een zeventigtal personen die "een gevaar vormen voor de openbare orde of de nationale veiligheid" uit het land te kunnen zetten. Veroordeelde criminelen, maar ook lieden die verdacht worden van terrorisme of zeer zware feiten. Aan de Dienst Vreemdelingenzaken om knopen door te hakken. Duim omhoog: we twijfelen, u mag blijven, voorlopig toch. Duim omlaag: u moet hier weg. Ook al bent u hier geboren of bent u voor uw twaalfde definitief naar hier verhuisd. Ook al staat er bij nationaliteit: 'Belg'. Ook al weten we begot niet wat er met die zware criminelen zal gebeuren eens ze ons grondgebied hebben verlaten. Après nous le déluge?

Vrouwe Justitia huilt bittere tranen. Ze is dan ook een wereldvreemde, al wat ouder wordende mevrouw, die zich nog herinnert dat er heksenverbrandingen waren. Dat er nog een tijd is geweest waarin het traag malende recht de pas werd afgesneden door sheriffs en andere schietgrage individuën. Dat we eerst moesten handelen en dan pas nadenken.

Nu zijn die terroristen geen doetjes, dat weet ik ook wel. Ik zie ze liever achter tralies dan met een bomgordel rond hun lijf op een publieke plek waar veel volk rondloopt. Maar wel na een correcte ingreep van de politie en in afwachting van een eerlijk proces, graag. Daarom heet België vooralsnog een rechtsstaat. Vooralsnog, zoals in: de verandering is op til. De jacht op de rechterlijke macht is ingezet. Wereldvreemd. Inert. Onbetrouwbaar. In naam van onze vrijheden, waarden en normen zijn we bereid een flink stuk van die vrijheden op te offeren en die waarden en normen... ach, het zijn tenslotte maar woorden.

***
Een paar jaar geleden schrapten de stad Gent en de krant De Morgen de term 'allochtoon' uit hun vocabularium. Ze hebben het verkeerde woord geofferd. Veel meer dan 'allochtoon' (Van Dale: "Van elders aangevoerd of afkomstig; niet-inheems; vreemd; niet-oorspronkelijke bewoner") legt 'vreemdeling' de nadruk op iets dat afwijkt van de norm. De doorsnee autochtoon houdt hier niet van vreemd. Vreemd, als in: er anders uitziend, een andere taal sprekend, zich anders gedragend.

Als we mensen die hier geboren zijn of die hier het grootste deel van hun leven hebben doorgebracht, vreemdelingen blijven noemen, dan zeggen we eigenlijk: ze horen hier niet écht thuis. We tolereren hen misschien dan wel (af en toe mogen we op de thee — bah, die kleffe, mierzoete muntthee, maar ach, ze doen wel hun best hé — of doen we een klapke door het gat in de haag), maar echt aanvaarden: neen.

Dit gaat over veel meer dan die buslading met zeventig criminelen. Dit gaat over een algemene attitude. Want wie garandeert ons dat het bij die zeventig blijft? En wie is er zeker van dat de nieuwe wet alleen zal worden toegepast op (would be-)criminelen en niet op mensen met een ander kleurtje die zich een beetje afwijkend gedragen? Dansende moslims, bijvoorbeeld, gesteld dat die ooit worden gevonden? (Gelezen op de officiële Twitteraccount van N-VA, na een reactie van een volger: "Het zou onverantwoordelijk zijn om louter te focussen op criminele illegalen en de grote groep van legale vreemdelingen die zich misdragen ongemoeid te laten.") En dan nog: als dat onze criminelen zijn — hier geboren en/of getogen —, waarom willen we dat probleem dan doorschuiven naar anderen? Ons probleem, onze oplossing.

***

Wahabieten en salafisten, daar werd van de week ook over geschreven en gesproken. Religieuze fanatici die in de zevende eeuw zijn blijven hangen. Fundamentalisme dat uit Saudi-Arabië werd geëxporteerd en laat dat nu net een fijne handelspartner zijn. Die investeren binnenkort wellicht in de haven van Antwerpen: salaam aleikum! Die zorgen ervoor dat de winstcijfers van FN Herstal in het groen blijven: salaam aleikum! (Zei Elio Di Rupo ooit over: "Als wíj hen geen wapens verkopen, dan doen anderen dat wel!", tegen dat soort sociaal-democratisch simplisme kan geen Internationale op!) Die zijn ook nog altijd welkom in Trumpland: salaam aleikum!

De islam is een gevaar, zo wordt ons om de oren geslagen, maar de gevaarlijke islamieten blijven welkom. Het lijkt wel de war on drugs: die viseert ook alleen het middelgrote en kleine grut. Als het gaat om het oprecht bestrijden van Het Kwaad, gedragen onze beleidsmensen zich als vreemdelingen.

***

Zullen we 't straks opnieuw hebben over gastarbeiders? Liggen die bordjes met 'Interdit aux Nord-Africains' nog op zolder? Maken we er best nieuwe met de tekst 'Verboden aan niet-blanken'? Nog even en ze komen weer van pas.





  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post757

(mm)

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, januari 28, 2017 12:53:40

"Wie àlles wil weten over iets, zal niets weten over alles." - (mm)

***

"58 worden is niets, 58 zijn is heel erg," zei niemand ooit. Dus ga ik niet verder zeuren over ouder, grijzer en — ach, bij wijze van petieterige compensatie — wijzer worden. 27 januari is al dertig jaar die dag van het jaar dat mijn geboortedag samenvalt met de sterfdag van Marc Mijlemans. Journalist. Stylist. Professioneel mijmeraar. Humorist. Lees Mijl op Zeven: Nagelaten Werk en proef van die unieke stijl.

(mm), zo leerden we 'm kennen. Hij schreef onvergetelijke dingen als "Acteur zijn is worden wat men wilde worden, om zo een ander te kunnen zijn", "Een cursus naaien: kunnen ook gaten in de ziel als sokken worden gestopt?" of "Het moet vreselijk zijn om door je vader begrepen te worden". Daar konden wij, twintigers van toen, oudere jongeren van nu, een hele week op kauwen, tot er weer een nieuwe Humo in de winkel lag. Het waren die zinnetjes die het troosteloze leven in de jaren 80 de moeite waard maakten. Balsem voor de ziel.

Toen stierf zijn vrouw, nauwelijks 25, aan een hersenbloeding. En niet al te langzaam en des te zekerder ging van dan af ook (mm) dood. Week na week een beetje meer. Tot hij op 27 januari 1987, anderhalf jaar na de dood van zijn geliefde C., door verdriet en een vieze kanker overmand werd. "Ik dood de tijd: het is hij of ik," schreef hij. Het is (mm) geworden. De tijd wint altijd, of je nu 58 of voor altijd 28 bent. "28 zijn is niets, geen 29 worden is heel erg," dachten we dertig jaar geleden, toen we het trieste nieuws vernamen.

***

"De mens is een duister, doodlopend straatje waarin, tegen muren aangeplakt, vele gangsters schuilen." - (mm)

***

De week begon met een Vlaams model dat de interseksualiteit bezong en eindigde met verhalen van seksueel misbruik. Met de (mm) van machtsmisbruik. Daar dook de in deze materie onvermijdelijke Roger Vangheluwe weer op. "Ik ken u niet," las hij voor van een spiekbriefje, toen hij geconfronteerd werd met iemand die zei dat hij een van de slachtoffers was van monseigneur. "Een fabulant," zo noemde de advocaat van het Brugse monster de man. Kan zijn: jezelf in een slachtofferrol fantaseren is niet ondenkbaar. Het vermoeden van onschuld bestaat ook in zaken van seksueel misbruik. Zij het dat het bij Vangheluwe het vermoeden van een druppeltje onschuld in een diepe, gitzwarte oceaan van schuld is. Machtswellustelingen die wit prediken en zwart doen, die puur voor hun eigen lustbeleving jonge onwetenden uitpikken en hen tot zwijgen dwingen, die achteraf spreken van "Ach, dat was zo een relatietje", als ging het om de eerste onhandige tongkus van twee pubers, verdienen de hel op aarde. Punt.

De advocaat van de duivel maakte de tongen los met zijn 'fabulant'. Onbekende tongen die anoniem of open en bloot getuigden. Maar ook bekende tongen: Chris Dusauchoit en Valerie Van Peel, die erover schreven of praatten. Die het hadden over blijvende littekens. Die het ontkennen van het misbruik haast even erg vonden als het bepotelen-en-nog-wat-meer zelf. Die benadrukten dat daders moeten toegeven wat ze gedaan hebben om het slachtoffer te helpen met dat litteken te kunnen leven.

't Is een bekend fenomeen: slachtoffers voelen zich dader. Je hoort dat bij verkrachtingen en seksueel misbruik van jongeren, maar ook bij racisme en seksisme. Slachtoffers schamen zich, zijn bang voor represailles, vragen zich af: is het niet mijn eigen schuld geweest? Wat heb ik verkeerd gedaan? En ze zwijgen. Heel lang. Voor altijd, soms. Of ze stappen eruit, omdat ze niet met die zwarte vlek kunnen leven. Lees vandaag het verhaal van Benjamien in De Morgen en huiver.

En de daders, zij doen voort. Op zoek naar een nieuw slachtoffer, liefst zo onschuldig en gewillig mogelijk. Nu de tongen zijn losgekomen, is het te hopen dat vele slachtoffers zich luid laten horen en dat ze zich kunnen optrekken aan getuigenissen van lotgenoten. De media moeten hen een megafoon aanreiken en er niet van wakker liggen dat steeds hetzelfde wordt gefluisterd, gezegd of geschreeuwd. Herhaling móet soms, is goed. We kunnen niet genoeg blijven herhalen dat de samenleving moet worden afgeschermd van zieke geesten.

***

"Vermijd een houten kop in een bos met spechten!" - (mm)



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post755

The Wolf of Chinese Wall Street

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, januari 07, 2017 12:59:56

Dat een van de slachtoffers van de nieuwjaarsaanslag in Istanbul een Belg was, een kleurtje had én de dubbele nationaliteit was voor een stel hersenloze échte Vlamingen voldoende om loos te gaan op de sociale media. Een intussen bekend ritueel, dat we afgelopen zomer ook meemaakten toen een jongen van vijftien verongelukte met zijn quad. In Marokko. Waar hij thuishoorde, volgens die échte Vlamingen.

'Niet het racisme neemt toe, maar wel onze gevoeligheid ervoor,' zeggen filosoof Maarten Boudry en opiniemaker Guillaume Van der Stighelen vandaag in De Tijd. Een voorproefje van dat interview konden we gisteren al lezen. Veelzeggend, tenzij ze in het integrale interview — dat ik nog niet gelezen heb — plots het tegenovergestelde zouden verkondigen van in die teaser of zóveel nuances aanbrengen, dat de harde kanten er helemaal afgevijld zouden worden. Ik vermoed van niet. 'We zijn te politiek correct geworden,' orakelt Boudry, een filosoof van tweeëndertig die zichzelf onder Links klasseert. 'Ook op de werkvloer bijvoorbeeld, dat merk ik zelf. Je durft geen opmerking meer maken die ook maar een beetje over de rand is.'

Dan denk ik: wáárom zou je opmerkingen moeten maken die over de rand zijn? Behoort dat tot onze cultuur? Tot onze veelgeprezen waarden en normen, waarvan weinigen schijnen te weten wat die nu wel en niet inhouden? Boudry: 'De gewone mensen hebben het gevoel dat ze voortdurend met het vingertje gewezen worden. Gevolg: nog meer opgekropte frustratie, zodat de toon inderdaad harder wordt.'

O, zo zit dat. Omdat het wijsvingertje geheven wordt, raken mensen gefrustreerd en schrijven ze dingen als 'Gekleurde belg hahaha mooie opruiming', 'Hoe meer hoe beter', 'Maar ale het was gene kerstmanneke hé, het was ene moslim', 'Een turk minder' (gevolgd door een smiley) en 'Nog velen te gaan hopelijk'. Ja, dat verklaart natuurlijk alles. Nu begin ik opeens begrip te krijgen voor al die roepers. Dat zijn verdorie geen racisten, maar gefrustreerde medemensen die dat vingertje beu zijn. A ja...

'Weet je wat mijn grote angst is?' vraagt Van der Stighelen zich even verderop in dat ingekorte gesprek af. 'Dat we enkel nog oog hebben voor de sympathieke waarheden. We zijn onze samenleving aan het doodnuanceren. Rede komt niet door discussie uit de weg te gaan.' Want, zo vindt de gewezen reclamemaker, 'We moeten leren incasseren'. Waarna hij nogmaals pleit voor een radicale toepassing van de vrijheid van meningsuiting, een van zijn dada's.

'Links kan gewoon niet tegen zijn verlies', staat er boven het artikel. Dat klinkt wervend. Ik dacht: dan kan ik maar niet tegen mijn verlies. Dat Liesbeth Homans een paar zomers geleden racisme relatief noemde — waarmee ze bedoelde: het R-woord wordt te pas en te onpas gehanteerd om vermeende wantoestanden aan te kaarten — is eigenlijk klein bier met wat twee heren die gemeenzaam tot links worden gerekend, nu uitkramen. Alsof we het ranzige racisme dat we ook deze week de kop zagen opsteken, moeten aanvaarden. Dat we het maar moeten leren incasseren. Vrijheid van meningsuiting, quoi!

Niet het racisme neemt toe, maar onze gevoeligheid ervoor. Proef die woorden. Wat een onzin! Ik hoop dat we er steeds gevoeliger voor worden, dat we duidelijke lijnen durven te trekken, dat we eindelijk bestaande wetten beginnen toe te passen om racisten te bestraffen, dat iedere racistische uiting op zijn minst moreel wordt veroordeeld. Maar nee, twee blanke mannen gaan ons even de les spellen: links kan niet tegen zijn verlies en racisme neemt niet toe. Ik rust mijn kaas. Tegen zoveel ivoren torennonsens kan mijn beperkte verstand niet op.

***

Nu we het toch over racisme hebben. Axel Witsel is weg bij Zenit Sint-Petersburg, zowat de meest racistische club in zowat het meest racistische voetballand ter wereld. Toen Witsel al een half jaar bij Zenit speelde, stelden de supporters nog een manifest op om het bestuur te verbieden nog andere spelers met een andere huidskleur aan te werven. (Wat het bestuur dapper naast zich neerlegde, het dient gezegd.) Hij bleef uiteindelijk vierenhalf jaar in Sint-Petersburg. De vele roebels zullen gecompenseerd hebben dat zijn eigen aanhangers hem eigenlijk maar een aap vonden. Dát, en het feit dat hij goed presteerde voor de club. Want: onze zwarte, goede zwarte, hún zwarte, domme neger. Voetbalfans zijn kiesk(l)eurig op dat vlak. Ach, natuurlijk neemt het racisme op de tribunes niet toe, alleen onze gevoeligheid ervoor, zat ik toch weer even op het verkeerde spoor. Excuus, Maarten en Guillaume.

Witsel gaat nu 18 miljoen euro per jaar verdienen, zij het in yuans. Hij gaat spelen voor Tianjin Quanjian: ik probeer de naam te onthouden, want ik doe binnenkort mee aan een voetbalquiz. Een pas gepromoveerde club uit een havenstad met meer dan 14 miljoen inwoners, samengeplakt op een oppervlakte die een derde bedraagt van die van België. Hij doet het voor zijn familie, zegt hij. En dus speelt hij voortaan in een land dat 82ste staat op de wereldranglijst (vijf plaatsen boven Qatar, voeg ik er even aan toe, en dat mag zelfs een wereldbeker organiseren), in een competitie die wel twee keer de Aziatische Champions Leaguewinnaar opleverde (Guangzhou Evergrande in 2013 en 2015), maar die voor de rest kwalitatief niets voorstelt in vergelijking met, pakweg, de Europese Top 50. Een goede voetballer, die Witsel, maar vergeleken met de echte toppers is hij een sympathieke en nuttige meeloper, die zich nu gaat begraven in een middelmatige omgeving, terwijl hij — toegegeven: voor slechts een derde van zijn nieuwe salaris — bij de Europese topclub Juventus had kunnen spelen. Waar hij wel de concurrentie had moeten aangaan met andere goede voetballers, voeg ik er even vilein aan toe.

De reacties varieerden, zoals te verwachten, van 'slim' tot 'geldwolf'. The Wolf of Chinese Wall Street, bij wijze van spreken. Het voetbal blijft intussen vrolijk afstevenen op een implosie. Zolang de Financial Fair Playregels niet consequent worden toegepast, in Europa, of niet bestaan, zoals in Azië, zullen de gekke, concurrentievervalsende bedragen de pan blijven uitswingen. Tot de boel ontploft. En dan zal er geen Luc Coene meer zijn om de sector te redden.

Ik vind: 28 is veel te jong om je te begraven in een minderwaardige voetbalomgeving. Dat Carlos Tévez dat doet, op z'n bijna 33ste, tot daaraan toe. Dat spelers die in Europa op een zijspoor zijn beland dat doen, waarom niet? Maar een speler die qua leeftijd op de top van zijn kunnen zou moeten zitten, doet dat beter niet. Tenzij het alleen nog om geld draait of zijn omgeving niet wakker ligt van sportieve waarde en prestige. Luciano D'Onofrio en vader Witsel lopen fluitend naar de bank. Over Axel spreken we over anderhalf jaar niet meer en die timing is dan nog op voorwaarde dat hij de selectie voor het WK Voetbal 2018 haalt. In Rusland. Kan hij nog eens joelende racistische kreten proberen te trotseren, die uit duizenden Russische kelen tegelijk rollen. Dat hij er maar niet te gevoelig voor wordt, of een jonge filosoof en een wat oudere opiniemaker komen hem terechtwijzen. Tegen je verlies kunnen, jongen!



  • Reacties(1)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post752

Handen schudden

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken wo, december 28, 2016 12:57:26

Ik schud de hand van die ene moslimbruid, al was het maar uit balorigheid en omdat ze de heilige schrift van haar eigen geloof niet heeft begrepen of gelezen. Ik kan me er iets bij voorstellen dat je uit burgerlijke ongehoorzaamheid of uit principe weigert een hand te geven aan een politieke vertegenwoordiger en al zeker als het om een gladjanus als de Brusselse schepen Alain Courtois gaat. Maar als je je beroept op wat zogezegd in een religieus boek staat, terwijl dat niet zo is, dan ben je verkeerd bezig. Net zoals die ene moslimvoetballer die weigerde een vrouwelijke scheidsrechter de hand te schudden, verkeerd bezig was, zoals ik samen met Paul Beloy in ons boek Vuile zwarte illustreerde. Een islamdeskundige wist daarin duidelijk uit te leggen dat het helemaal niet in de Koran staat, dat je geen hand mag schudden van ongelovigen of van iemand van de andere sekse. Heel vreemd dat linkse medemensen sympathie hebben voor haar en zijn geste (of beter: hun niet-geste), of begrip, of het met de mantel der liefde en een 'Ach, is dat dan zo erg?' bedekten. Het verkeerd interpreteren van een geloofsregel of het je laten opdringen van een vermeend verbod uit een boek dat je zelf nooit gelezen hebt, is al even fout als andere vormen van fanatisme en fundamentalisme. Op andere momenten en als het zou gebeuren door mensen met een andere achtergrond, zouden diezelfde begripvollen er zich aan ergeren. Wees dan een beetje consequent, denk ik dan, hier in mijn schrijfhoekje.

Ik schud de hand van Yves Petry, de schrijver die zich streng afvroeg wat nu eigenlijk de visie van links is op migratie en die zich vervolgens in een dubbelinterview met sp.a-voorzitter John Crombez outte als allesbehalve de sociaal-democraat die hijzelf pretendeert te zijn. Racisme is relatief en migranten roepen heel wat problemen over zichzelf af, ik vat het even kort door de bocht samen wat hij brabbelde. Als auteur wil ik Petry niet beoordelen, als politiek wezen is het duidelijk dat hij niet links is. Dat is geen verwijt — ieder zijn keuze —, maar het mag gezegd worden.

Ik schud de hand van al wie het aflopende jaar hartelijk boven hatelijk heeft verkozen, altruïstisch boven egoïstisch, open boven gesloten, menselijk boven strategisch, en in religieuze sferen: rationeel boven emotioneel. Ik schud nadrukkelijk niet de hand van populisten en opportunisten, die van deze wereld een slechtere plek hebben gemaakt.

Ik schud de hand van alle mensen van goede wil. Ik heb het vervelende gevoel dat onze groep steeds kleiner wordt, maar laat dat de pret niet drukken: velen gebruiken 'Gutmensch' als belediging, terwijl het meer nog dan een geuzennaam vooral een achtenswaardig kenmerk is. Ik ben graag een goed mens en wil dat ook in 2017 zo houden. Ik hoop van u hetzelfde.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post750

Last Tango

SamenlevingGeplaatst door Frank Van Laeken za, december 10, 2016 14:02:27

Ik stond voor de Antwerpse bioscoop en dacht: hoe geraak ik hier verdorie binnen? Het bordje 'Verboden onder 16' klonk onverbiddelijk. Maar de affiche en de foto's in de hal deden een jongen van dertien kwijlen voor wat gemeenzaam een 'schandaalfilm' werd genoemd. Last Tango in Paris. Met Marlon Brando als vieze oude man. (Hij was nog maar 48, een pak jonger dan ik zelf nu ben, maar hij zag er verwilderd uit, afgeleefd, en we waren zelf toch niet van plan om zó oud te worden, zeker!)

Die Maria Schneider mocht er ook best wezen. Een meisje dat vrouw aan het worden was. De naam van de regisseur interesseerde me op dat moment niet zo erg. Heel eerlijk: het verhaal ook nauwelijks. Maar de mond-tot-mondreclame van de vierde- en vijfdejaars deed z'n werk, al is het best mogelijk dat de meesten het ook maar van horen zeggen hadden. Stoere binken onder elkaar, u weet hoe dat gaat. Het zou nog jaren duren voor ik de film zag in het Filmhuis in de Lange Brilstraat, waar destijds de 'betere films' draaiden, en dacht: is het dit maar?

***

De naam van de regisseur ken ik ondertussen. Bernardo Bertolucci. Italiaan. Maakte lekker linkse films: marxistisch, anti-fascistisch, leve de revolutie! Prima della rivoluzione. Il conformista, het meer dan uur vijf uur durende epos Novecento. La Luna. Oscarwinnaar The Last Emperor. Little Buddha. En dus ook Last Tango in Paris. Marxist tot in de kist. Maar blijkbaar ook viezentist. Zo eentje die op z'n Hitchcocks vond dat een regisseur zich alles mag permitteren. Zeker tegenover wulpse, jonge actrices. Filmgoden in het diepst van hun gedachten. Die mogen wat meer. Die mogen de vrouwelijke ster na de opnamen in een duister hoekje drijven en aanranden. Die mogen doen alsof ze hun piemel laten zien om de gewenste reactie op een onschuldig gezicht te toveren. Die mogen zonder dat de actrice het weet boter gebruiken om een verkrachtingsscène realistischer te doen lijken.

In tijden dat het nieuws vaak sneller rondreist dan de realiteit zelf, is het bevreemdend dat een drie jaar oude uitspraak van Bertolucci in het Nederlandse interviewprogramma College Tour nu opnieuw opduikt en door het Amerikaanse magazine Elle werd opgepikt om zijn gedrag aan de kaak te stellen. En nu heeft Bertolucci — komt-ie, de drievoudige flikflak! — de boter gegeten omdat ie boter op het hoofd heeft, maar de kans is groot dat het al boter aan de galg is. De reactie van de regisseur en zijn cameraman achteraf was om te lachen — of om te huilen, zo u wil. Nee, natuurlijk is Maria Schneider niet echt verkracht door Brando, alleen wist ze dat niet van die boter. Is dat nu zo erg?

Ja, dat is zo erg. Het getuigt van een onwaarschijnlijk dédain voor een debuterende actrice, een jonge vrouw van negentien, de vrouwen in het algemeen. Als het voor de kunst beter uitkomt, dan mag je gerust boter op haar kont smeren, want dan kun je haar reactie als meisje filmen en niet als actrice. Ja, zo zei ie het, die Bertolucci. Hij zei deze week nog meer. Dat die Schneider op de hoogte was van de scène, alleen dat pietluttige detail van de boter werd haar onthouden. Dat alles in het scenario stond.

Schneider kan het niet meer tegenspreken, al deed ze dat wel al in een interview uit 2007, vier jaar voor ze op haar 58ste stierf aan de gevolgen van kanker: "Ik had mijn agent moeten bellen of mijn advocaat naar de set laten komen, want je kunt iemand niet dwingen om iets te doen dat niet in het script staat. Op dat ogenblik wist ik dat echter niet. Marlon zei me: 'Maria, don't worry, it's just a movie'. Maar op het ogenblik dat we de scène draaiden en hoewel Marlon me niet echt verkrachtte, huilde ik échte tranen. Ik voelde me vernederd. Eerlijk waar: ik voelde me een beetje verkracht, zowel door Marlon als door Bertolucci." Gelukkig was er maar één take nodig, zei Schneider nog in dat interview.

Voor de kunst is alles geoorloofd? Nee, echt niet. Je gooit geen levende katten omhoog op de trappen van een stadhuis om te zien wat voor effect dat geeft, om maar iets te zeggen. En je manipuleert geen onervaren actrice. Dat is een vorm van aanranding en dat staat helemaal los van de vraag of Last Tango in Paris een goede film is, ja dan nee. Ik denk nu: als dit nodig was om de film te draaien, dan had die er nooit mogen komen. Vier of vijf sterren wegen niet op tegen ongewenst gedrag.

Sta je dan maar als dertienjarige onwetende onnozelaar op te geilen voor een paar bewegingsloze beelden!

***

Bij de aanval van de N-VA op de rechterlijke macht kwam geen boter te pas. Droog in de poep gepakt. Hashtag #iksteuntheo. Scheiding der machten, ammehoela! Leve de Theocratie, met in de hoofdrol een staatssecretaris die zich een God in het diepst van zijn gedachten waant.

Dat sommige rechters wereldvreemde beslissingen nemen, het is zo (al heb ik vanop enige afstand de indruk dat dit in dit 22 pagina's lange vonnis zeker niet het geval is). Zelfs dan nog moeten politici de eersten zijn om de scheiding der machten te respecteren. In een rechtsstaat moet je uitspraken aanvaarden. Of betwisten. Maar je kunt niet de rechterlijke macht bij het groot huisvuil zetten omdat die in jouw gekleurde ogen een wereldvreemde uitspraak heeft gedaan. 'Wereldvreemd', in dit geval: toelaten dat een Belgisch gezin een gezin uit oorlogsgebied Aleppo zou opvangen in hun eigen huis, zonder dat dit onze staat iets kost. Nu kost het ons 4.000 euro per dag, de dwangsom die werd opgelegd zolang de Belgische regering het vonnis niet uitvoert.

Dit gaat niet meer over een niet te stuiten vluchtelingenstroom die het opvangen van dat ene gezin teweeg zou brengen. Dit gaat over electorale spelletjes, de onderbuik van de samenleving strelen, Orbánnetje spelen. Of Erdogannetje: andersdenkenden verdacht maken. Dan mag je dingen zeggen als "Bootje nemen mag geen toegangsticket voor Europa zijn", omdat je weet dat de achterban niet vies is van ranzige, onmenselijke reacties.

De vluchtelingencrisis is in het westen een beschavingscrisis geworden. Er sijpelen dan wel nauwelijks nog vluchtelingen binnen, maar onze beschaving staat zwaar onder druk. Hoe beschaafd zijn we nog? Hoe beschaafd wíillen we zijn? Hechten we daar überhaupt nog belang aan? Willen we nog een humanitaire oplossing nastreven, waarbij we zowel rekening houden met het opvangen van vluchtelingen als met de maatschappelijke beperkingen die er zeer zeker zijn, of kiezen we resoluut voor Fort Europa? Dat ze het zelf maar oplossen, ginder. Niet ons probleem. Hadden ze maar niet in Syrië moeten geboren worden. Zoiets?

***

Het.

Gaat.

Om.

Mensen.

In.

Nood.

Mensen.

Nood.
Mensen.



  • Reacties(0)//maandans.frankvanlaeken.eu/#post748
« VorigeVolgende »